É. Apor (ed.): Codex Cumanicus. Ed. by Géza Kuun with a Prolegomena to the Codex Cumanicus by Lajos Ligeti. (Budapest Oriental Reprints, Ser. B 1.)

CODEX CUMANICUS

XXXVI golicam in vastissima regione inter tlumina Tanaim et Borysthenem

1 habitasse. Persvasum est mihi cum Cumanis et Bissenos antiquam patriam recuperasse, in nomenclatura enim pagorum nogaicorum diversa nomina cum Kegenes composita reperiuntur

, quorum compositorum secunda pars (Kegenes

), Georgio Cedreno teste Bissenorum cujusdam ducis nomen erat, quem ducem Cedrenus genere obscurissimo nullisque natalibus, sed bello praestantissimum fuisse clicit.

3 Doct. Jerney in suo itinerario sequentes pagos enumerai, quorum nomina per Kegenes terminantur :

3 i. Kami kegenes 2. Gansur Kegenes 3. Gantriin Kegenes 4. Tas Kegenes 5. Tuske Kegenes. Originalem hujus nominis formám kenges opinor, quod cagataice «consilium» significai, ex qua forma per metathesim litterarum bissenicum Kegenes facillime oriri potuit. Abul-Gàzi ministrum principis : kengesli nuncupat, v. locum sequentem J^^^XáUT^ pisLiob ^ ,^-bsl etc.

4 Nomen vero cujusdam pagi nogaici Kanglera trium praestantissimarum bissenicarum tribuum honorificam appellationem Kangar in memóriám reducit. Tribus nogaica, uti viri docti observaverunt, ex confluxu Cumanorum, Bissenorum et Mongolorum originerà duxit, quae origo etiam in nomenclatura pagorum evidenter perspici potest, namque in ea praeter nomina cumanica et bissenica etiam aliquot mongolica occurrunt, e. g. Sagaltai etc. Nomen loci Akus cum nomine cujusdam ducis Cumanorum piane convenit, de quo duce Thuroczi in «Chronica Hungarorum» ita scripsit: «in primo autem impetu, rex (scilicet sanctus Ladislaus), ducem Cunorum, nomine Akus, percussit. »

5 Prof. Vambéry ex libro « Urus-tatar elif-bajy, istichrag ejlaugi Bin Vakkab» inscripto atque anno 1852 in urbe Kazan publicato quasdam cantiunculas in commentariis linguisticis academiae hungaricae publicavit, quarum linguam libri anti1 Danapris. 2 Historiarum comp. Bonnae. Tom. ii, pag. 582. 3 Keleti utazás. Tom. II, pag. 126. * In glossario PAVET de COURTEILLE. 5 Pars II. cap. 57. Apud Schwandtner. Tom. I. pag. 272. V. JERNEY, O. C. pars II. pag. 127.