Acta legationis cardinalis Gentilis. II. Gentilis bibornok magyarországi követségének okiratai. 1307–1311. (Budapest, 1885. Mon. Vat. Hun. I/2.)

ordinis Minorum et sancti Dominici sine dispensatione; convocatio praelatorum baronumque regni Budám. Committitur Philippo de Sardinia, auditori generáli legati apostolici, negotium Gregorii electi episcopi Bosnensis pertractandum. (V. n. XX., XLI. et XLVII.) Fol. 13—14. Agitur de reformanda ecclesia Jadrensi. (V. n. XXI.) Fol. 15. Agitur, quomodo presbyteri ecclesiae Jadrensis excommunicati solemnia celebraverint. Generális commissio Philippi de Sardinia et Joannis de Aretio, auditorum Cardinalis Gentilis. Joannes de Buctuano, sacerdos Jadrensis, Gentilem dominum suum et legatum apostolicum agnovit. (V. n. XXIII., XXII. et XIX.) Fol. 16. Causa Lucae, canonici Vaciensis. (V. n. LX.) Fol. 16—17. Causa abbatissae et sanctimonialium ordinis s. Clarae de Tyrnavia adversus capitula ecclesiarum Strigoniensis et Albensis-Regalis. Exitus huius litis, cuius fragmentum tantum exstat in hoc codice, litteris quibusdam, quarum paulo iníerius facta est mentio, in archivo regnicolari Hungáriáé asservatis, continetur. (V. n. LXII.) Fol. 18. Vacat. Fol. 19—41. Causa potestatis et communis Traguriensis contra episcopum. (V. n. XXXIV.) De fragmentis autem paginis insertis duo ad causam Traguriensem, quae ultima est commemorata, pertinent. Pars enim fragmenti paginis 18—19. inserti pauca quaedam continet ex quaestionibus in grandi illa dica Quinqueecclesiensi habitis; sed tenor in hac causa servatus ex manuscrípto «Processus Quinqueecclesiensis 1308—1309» inscripto cognosci potest. Praeterea paginis 29—30 insertum est diploma autographum membranaceum Augustini, episcopi Zagrabiensis, quo diaconum quendam iussu Cardinalis Gentilis in sacerdotium promovet. (V. n. LXIII.) Ex hac igitur summa, modo proposita, intelligi potest, hunc codicem non solum causarum commentarium esse, verum etiam a seribis alias Cardinalis Gentilis res gestas in eo esse adnotatas, ita ut hoc in genere speciem quandam chronicorum prae se ferre, nemo sit, quin fateatur. Huc accedit, quod in eo etiam eae partes reperiuntur, quae unae ad res privatas seribarum referantur, velut si cui munus procuratoris mandatur, salarium promittitur, aliaque id genus. 2. Manuscriptum n°• 401) sign. continet 46. paginas chartaceas et membranaceas (inde a folio 43. incipiunt paginae membranaceae). Altitudo eius implet 32 cm., latitudo 23*5 cm. Paginis 31—32, 36—37 et 42—43 singula fragmenta, numerorum signis non adseriptis, inclusa sunt.