Csízy, Paulus: De morbis infantum (Budae, 1838)
§. 3. Tela cellulosa, basis omnis organisations, in corpore infantili praevalet, sed et haec ipsa imperfecte traditur evoluta, ut quae potius laxitate, teneritudine, mollitie nimia peccat, et quum cum praeprimis viget, systema corporis humani, praecipuum cum natura externa ingrediatur conflictum, effectum etiam potentiarum nocentium facilius admittet, et ad morbosam citius reducetur actionem. Inde hujus systematis metamorphoses morbosae , infiltrationes , induratio , partium mollium coalitus etc. Quae organismum erga naturam tuetur externam, cutis, in infantibus vasculis et nervis ditior tenera , rapidius vegetans; quae superficiem obvestiunt cavorum internam, membranae ex eadem tela germinantes, nimium laxae, tenerae sunt et irritabiles, unde magna ad sucsipienda contagia, impetigines, exanthemata, inflammationes dispositio, inde abnormes organorum extensiones , situs mutatus , prolapsus, herniae etc. repetendae. §. 4. Vitae reproductivae systema, quod glandulosum appellant, primis vitae periodis magis, ac serius esse evolutum, illius non fugiet intellectum, qui glandulam thymus, suprarenales, hepar etc. justa dignatur attentione, magna hac aetate in his vitae alacritas, hinc et magnus in actiones abnormes nisus, unde frequentissima ad scrophulas, aliasque adfectiones glandularum dispositio. Fibra muscularis est tenera, mollis, laxa, pallida, musculi proin graciles, majori fluidorum copia referti, gela- tina quam fibra locupletiores; non mirum proin, cur spasmi, extensiones, subluxationes, claudicatio spontanea etc. parvulorum salutem toties dubiam reddant. §. 5. In quibus sangvinis circulus absolvitur, vasa, amplitudine, numero, mollitie , irritabilitate et activitate cum infantuli aetate in ratione sunt indirecta, hinc et per omne, quidquam fortius agens incitamentum ad abnormes sollicitantur actiones, quo iterum major ponitur in par-