Századok – 1943
Tanulmányok - BODOR ANDRÁS: Szent Gellért Deliberatió-jának főforrása 173
] 186 BODO« ANDBÁS Plato, qui quattuor in Physica distributiones donavit, Arithmeticam nimirum, quemadmodum ipse tuos plerumque doces, Geometriám vero, Musicam, et Astronomiam, tuusque Socrates ad corrigendos mores componendos primus instituens, et ad omne Studium ejus bene vivendi dispútationen perducens, eamque in quattuor virtutibus animae dividens, nimirum prudentia, justitia, fortitudine, temperantia subjungens Loicam, quae rationalis vocatur, per quam discussis remm, morumque causis, vim earum rationabiliter perscrutatus dividens earn in supra praedictas geminas disciplinas Dialeetieam utique, et. Rhetorieam, in quibus tribus generibus Philosophiae, etiam divina eloquentia tota a peritis constare videntur. Denique ait, de natura disputare soient, ut in volumine Geneseos, et in Ecclesiasten; aut de moribus, ut in Proverbis, sparsimque in omnibus fere libris; aut de Loica ut in divino Epithalamio. Etym. II. е. XXIV. p. 4. Plato in quattuor definitiones distribuit, id est arithmeticam geometriám, musieam et astronomiam. 5. Ethicam Socrates primus ad corrigendos eomponendosque mores instituit, atque omne Studium ejus ad benevivendi disputationom perduxit, dividens cam in quattuor virtutes animae, id est prudentiam, justit-iam, fortitudinem et temperantiam. 6. Prudentia est in rebus, q'tft. discernuntur a bonis mala. Fortitude, qua ad versa aequanimiter tolerantur. Temperantia qua libido, concupiscentiaque тетиm frenatur. Justitia, qua recte iudicando sua euique distribuuntur. 7. Logicam, quae rational is vocatur, Plato subjunxit, per quam, discussis rerum morumque causis, vim earum rationabiliter perscrutatus est,, dividens earn in dialecticam et rhetoricam. Dicta autem logica id est rationalis, logos enim apud Graecos, et sermonem signifieavit, et rat-ionem. S. In his quippe tribus generibus philosophiae etiam eloquia divina consistunt. Nam aut de natura disputare soient, ut in Genesi et Ecelesiasti; aut de moribus, ut in Proverbis et in omnibus sparsim libris; aut de logica, pro qua nostri theoricam sibi vindicant, ut in Cantica Canticorum et- Evangeliis. Porphyries beve fí. 65. Mortales instructissimi . . . leges dcderunt, ponentes primus genus, deinde speciem et cetera, quae tu docere non cessas, tamdiu interponentes differentiae, quo usque ad proprium ejus, de quo quaerebant, signata ejus expressione venirent; quemadmodum tuus Porphyrius in suis Isagogis comprobat ur fecisse, t-ése a filozófiába. Etym. II. с. XXV. nunc isagogos Porphyrii expediamus . . . Nam post primo genere. deinde species et alia quae vicina esse possunt- subiungimus, ac discret is commitnionibus separamus, tamdiu interponentes differentiae, quousque ad proprium ejus de quo quaerimus signata ejus expressione perveniamus, . . .
