É. Apor (ed.): Codex Cumanicus. Ed. by Géza Kuun with a Prolegomena to the Codex Cumanicus by Lajos Ligeti. (Budapest Oriental Reprints, Ser. B 1.)

CODEX CUMANICUS

1.1

11 forma kazanico ikinak ad litteram respondet. Etiam in hac brevi salutatione pronunciationem knzanicam observamus, scilicet e pro i, ii pro ö scriptum est. Nomina propria et geographica antiquiora Cumanorum Hungáriáé quantum ea ex diplomatibus, conscriptionibus, chronicis et scriptoribus historicis novimus, magnani partem turcicae originis sunt. Ipsum nomen K

uthen celeberrimi ducis Cumanorum cum verbo chivaico kiitvidk, kazanico köt- «pastorem agere» conncxum est, pastor enim in antiquis temporibus et ducem et regem significabat. Nomen A

rbuz cum cagataico arbamak, arbatmak «consiliari» convenit (orbagli «

consiliator,

» ex quo per formam intermediam arbav, arbau diphtongo an tandem in o, u contracto forma arbufacile oriri potuit). T

urtul, nomen nobilissimi Cumani, cujus memoria in nomine loci Törtei falu adirne viget, cum antiquo liungarico turul

, cagataico turgul «falco,» mongolico túrlak «corvus» convenire videtur. Nomen loci Altak szállása

, hodic A tokháza cum cagataico aldag «dolus malus» convenit. Baych scdlldsa

, quod « descensus » dicitur, quod ad primam compositionis partem cum batik kazanico «terrénum palustre,» «profundum» idem esse quis non videt. Nomina Keldech, K

uchmeg, I

teg, Tescench, Byter, Isok, quae omnia clarissimus Stephanus G

yárfás in secundo voluminc egregii operis sui «A Jász-kunok története» inscripti retulit, sane turcice sonant. In diplomate de anno 1347 archivi Comitum Z

ichy: nomen gcntis Cumanorum chcrtan memoratur, quod nomen etiamnum sub forma Csertdn viget et cum cagataico «abyssus,

» «vorago» idem esse videtur: «Nos comes Kumcheg, capitaneus Comanorum generationis Chcrtan.»' In hoc ipso diplomate Kumcheg ita loquitur: «ex permissione Churchy filli nostri — — — annuimus et concessimus, duodecimi comanos fìltreas domus habentes, videlicet Paulum dictum Chyta, filium Manthula, Thomam et Nicolaum filios ejusdem Manthula, Mesther filium Nicolai, Bolden filium Jamulo, 1 II. Tom. pag. 268—9.