Linzbauer, Franciscus Xav.: Codex Sanitario-Medicinalis Hungariae 2 (Budae, 1852)
Regimen Mariae Theresiae imperatricis et regis
216 Quod concernit ordinem, in recensendis Speciebus observatum, is quidem non vulgaris alphabeticus est, sed in classes et titulos digestus, quem utut non pauci laboris ex consilio medicorum praestantissimorum eligere malui prae alio longe faciliori: nec suspicor eundem vel medicis, vel pharmacopoeis difficilem fore, cum titulorum alphabetica series et indiculus nonnullarum rerum, non statim primo intuitu reperiundarum, omnem tollat difficultatem. Hoc praeterea ordine observato, commodius subjungere poteram debitis in locis, durations et legitimae integritatis tempus, quod vix usquam accurate determinatum, attamen scitu summe necessarium est. Exprimi enim nequit, quanta hactenus ex ignorantia hujus rei damna et praejudicia emerserint, quanta vicissim ex observatione ejusdem, et pharmacopoeis et reipublicae accrescere possint commoda. Reperiuntur porro Nomenclaturae specierum latina, hungarica, germanica, slavica linguarum, utpote in Regno usualium, ut cuilibet constet nominis latini significatio. Hungarica maximos laborum fructus pepererat, quod ea non dum constans plena ac perpetua, e contra in variis libris et herbariis erronea exstiterit, at quia eandem ad decorem patriae linguae spectare existimavi, eo citatiore animo in eam exquirendam incubui, velificantibus huic proposito lexicis et herbariis variis, sed imprimis Petri Melius Herbario Hun- garico, rarissimo, anno 1578. Claudiopoli edito, aliis quibusdam libris medicis Hungaricis ac manuscripto proprio, quod Comaromii degens, ibidemque ab anno 1U26 ad annum 1731 inclitorum comitatuum Comaromiensis et Strigonien- sis Physici ac medici ordinarii munere defungens magno studio congesseram: Germanicae ex conciliatione taxae Viennensis effabricata: in perficienda vero slavica, taxam Pragensem consulueram, ac imprimis opera clarissimi domini Pauli Doleschal et domini Boykowszky pharmacopoei Baziniensis usus sum. His ita constitutis, confido, me mandato et postulatis Excelsi Consilii Regii Locumtenentialis, votoque amplissimi Magistratus undequaque satisfecisse, sperans fore, ut idem Excelsum Consilium Locumtenentiale Regium, me gratiosa sua protectione foveat, ac pro ulteriori servitio publici benigne sustineat, ac tueatur. In reliquo sicut ex hoc labore meo, insigne in publicum universum, praesertim si amplissimus Magistratus a superioribus instantiis, eundem typis mandandi indultum procuraverit, redundabit emolumentum: Ita me, opusque istud favoribus expertis amplissimi Magistratus obsequiose commendo, et maneo ejusdem amplissimi Magistratus omni studio addictissimus Justus Joannes Torkos. Dabam Posonii, e museo calendis Septembris anno 1744. Praesens taxae pharmaceutiae opus, per dominum Justum Joannem Torkos , Philosophiae et Medicinae Doctorem, nec non liberae et regiae civitatis Posoniensis Physicum ordinarium erga ordinationem nunc fatae civitatis Magistratus ex praehabita excelsi Regii Consilii Locumtenentialis Hungarici Commissione promanantem, elaboratum, per Commissionem in re sanitatis a Sua Sacra Regia Majestate, in Regno hoc Hungáriáé stabiliter ordinatam, revisum et respective modificatum, ac certis monitis in forma instructionis pro pharmacopoeis, chirurgis, balneatoribus, obstetricibus deservituris et extradandis, per eosdem rite ac sub incursu condignae animadversionis, observandis, auctum est: cujusmodi opus tamquam publico proficuum, accedente supra titulati excelsi Consilii Regii annutu typis mandandum esse. Eadem Commissio Regia in Re Sanitatis stabiliter ordinata. Opus hoc per Consilium quoque Regium Locumtenentiale Hungaricum revisum et approbatum. Ex Consilio Regio Locumtenentiali Hungarico. Posonii 27. Novembris 1744. Andi 'eas Móricz m. p.
