Fabó András: Monumenta evangelicorum Aug. Conf. in Hungaria historica III.
II. Comitatus liptoviensis - Pars gene ralis
53 in patria sine officio *) 6. oct. subscripsit, per idque non parum jacturae adhuc in usu existentium ecclesiarum liptoviensium adtulit. Mox etenim reliqui pastores a ministerialibus prohibebantur mandato regio anno 1673. 10. oct. publicato simulque ad diem 5. martii anni 1674. cum rectoribus, cantoribus, studiosisPosonium ad praefatum judicium per dominum Nicolaum Mailáth, fiscum regium citabantur. Ad tertiam hanc (posoniensem secundam) citationem paucissimi ex hoc comitatu comparebant; alii latitando conservandis suis ecclesiis ac earum templis, inter adflictiones summas et fortunas suas consecrabant, ut sunt: Thomas Cornides dubravicensis, Joannes Fábri s. crucensis, reverendus Kromzay prosecensis, Christophorus pribili- nensis, Joannes Dianisch dovaloviensis, Balthasar Ozyp S. Annae, Zacharias Clementis bobrovicensis, Esaias Rotarides liszkoiensis**)! alii in fuga levamen malorum quaerebant, singuli anno 1674. cum fine anni parochiis expulsi, quidam jam anno 1673. mense febr. talibus privati et nonnulli, ut Nicopoli etiam evenit, fere per annum cum romano-catholicis plebanis easdem inhabitabant ***). Tristissima haec evangelicorum facies fuit et nisi jurihus suis invigilando nobilitas in residentiis, quae loca sub finem dabimus, pastores inter- tenuisset, facile major pars populi evangelici omnibus destituta templis, fuisset etiam a religione abducta. Dnrum hoc fuit decennium animabus fidelium etiam ob divexationes privatas, quas hic nihil interest meminisse ; utinam longius protracta patientia tollendis malis remedia meliora aperuisset! Anno 1682. mense dec. protulit nimirum Emericus Tököly arma sua in comitatum, reddebat templa evangelicis ademta, quibus sensim et ministri praeficiebantur ; verum brevis fuit talis libertas. Anno namque 1686. decurrente iterum armis caesaris reoccupata, amissionem magis lugubrem effecerunt. Ad comitia anni subsequentis Posonium ablegati domini Matthias Pongrácz, vicecomes, et Melchior Kubinyi intercessione amplius nihil efficiebant; articulis prioris diaetae inhaerendum fuit. Idcirco ordinabatur regia commissio, et quidem ad liptovienses Er*) Reversales exhibent Georgius Lányi in tractatu : Funda Davi- d i s et Ribiny 1. c. ad hunc annum. **) Joannes Burius im Micis evangelicis conservavit in ma- nuscripto horum memoriam. ***) Vid. Caspari Okolicsányi, comitatus hujus notarii, relationem de statu ecclesiae anno 1720. scriptam.