Beke Margit: Pázmány Péter egyházlátogatási jegyzőkönyvei 1616-1637 - Strigonium Antiquum 3. (Budapest, 1994)
VI. Archidiaconatus Posoniensis
STRIGONIUM ANTIQUUM 3. eoque magis quod etiam aeconomus ille Monialium domo aberat. Insuper adversa meae fortuna, equus pedem laesit, cui mederi nemo potest. Adverte hic: Nagy Megyer Oppidum longe diversum in Comitatu Comaromiensi situm, ad nos nihil spectare. 30. Gomba Gomba Eximia prorsus quondam aedicula Beatissimae Virginis Visitantis, ac nunc ita deserta ac derelicta ut maiori hic descriptione non egeat. Locus supplicationum erat cum primis celebris. In medio Sacelli statuas artificiosissime e ligno sculptas Christi salvatoris ac Deiparae humi iacentes elevavi, inque sacristio- lae angulum reposui, ne saltem pluvijs sint expositae. Lapis baptismalis elegans, in terra prostratus haeret. Ex antiqua supellectili 2. candelabra aenea in Chakany mutuo data, et in Paka ferrum ad pinsendas hostias. Calicis cupa argentea inaurata, pes cupreus fractus. Coemeterium muro cinctum, patet omnibus. Turris campanilis duas nolas nondum deiecit. Parochialis est: hodie etiam fundum Pap helye nuncupant: a cuius 8. iugeribus, dicunt censum pecuniarium templo, se credere fas est, persolvi. Praedicans Nagy Magyarensis aliquando concionatum veniebat den. 25. a quavis domo exigens. Aequissimum ut Catholicus ibidem Mysta, curam huius tam insignis olim Sacelli suscipiat, vel tecto saltem aliquod eidem imposito. Possessio est Nobilium: aliqui inter eos Catholici, sed nullo templi commodo. Habitatorum animas ima cum rusticis 70. circiter dixerim, in 40. domibus. De Cathed- ratico in Gomba sile. Longe maior vastitas ac solitudo S[ancta] Elisabeth Ecclesia illata: nihil enim hic poenitus praeter rudera videre licet. Quam celebris priscis saeculis fuerit, vel ex eo conijce, quod inter medias Marcales censa est: Pagus citra dubitationem fuit amplissimus, nunc duo tantum praedia Nobilium. Villici et pastores 20. cum foeminis ac pueris: Ecclesiam Chö- törtökiensem frequentant ac raro admodum, uti eiusmodi hominum inter pecudes educatorum, fert consuetudo. 31. Chötörtök Chötörtök Sane praestantissima S[ancti] Jacobi Apostoli Ecclesia ad huc sarta tecta quam S[anctum] Stephanum Regem condidisse ipsimet Calvinistae praedicabant. Columnis fornix innititur choro circum circa pictis asseribus, ac oblongis pulchro ordine candelabris, distincto. In ara maiori extat altare sive tabula magna et praestans: statuae non nihil mutilatae. Tabernaculum insigne, lapis baptismalis e rubro marmore, suo loco stat: attamen pelvi aenea utuntur. Sac- ristia valvis praedita ferreis. Capella in coemeterio muro cincto, a vastitate immunis. In turri horologium et 3. campanae maior non ita pridem fusa 288