Az ország-gyűlésének irásai (Buda, 1807)

1807 / 21. ülés

20

3) Dum Legum de auro et argento e Regno non evehendo, verum salva Arii 17 155* §phi adi dispositione in monetam justae ligae cudendam convertendo, de campsoribus et foeneratoribus coercendis sonantium nunquam obrogatarum effectum procurari solicitant.

4) Dum monetae 15 et 30 cruciferorum cusionem sisti, emissam autem, ubi primum in Aerarium, aut quascunque publicas Cassas refluxerit, recipi instant. Cusio enim monetae hujus disertis Legum tenoribus adversa, et altissimo Aerario ita perniciosa est, ut an magis quid noxium vel excogitari potuerit, dubium sit. Moneta haec permutationem facilitandi scopum praetendit, sed illam brevi impossibilem reddet; cum enim etnatura rei indicet, et experientia constans doceat, propter monetam deterioris qualitatis meliorem semper e Circulatione disparuisse, brevi unius, trium et sex cruciferorum monetam recondi faciet, om- nisque res 15 minus, aut intra 15 et 30 cruciferos valentes exsolvendi modus aberit.

Sed et pretium rerum, quia nulla', quae aequilibrium sustinere posset, conventionalis valoris moneta in circulatione est, in eadem fere, in qua vilior est quam reliqua cuprea moneta, proportione augebit.

Unde feralem his Aerario, cujus proventus in eadem ratione increscere non possunt, ictum inferri, clarum est; qui, nisi nulla mora sistatur, immedicabile dabit vulnus.

Profecto, postquam omnis Conventionalis valoris moneta e circulatione migravit, brevi 15 et 30 cruciferorum moneta Creditum Schaedarum Bancalium ad eum deprimet gradum, in quo ipsamet ratione valoris sui intrinseci comparate ad conventionalis valoris auream et argenteam monetam stat.

Atque nisi haec sit eorum, qui Aerario praesunt,intentio, ut tandem Schaedas ad maxime vilem cursum positas uno ictu sufferre, et vili illo pretio redimere possint: tota haec operatio inexplicabilis est.

Sed Scopum hunc Paternum Suae Majestatis cor nunquam probabit; nunquam fidem publicam tam aperte violari sinet. Nunquam, ut ob violenta hujusmodi media industria stagnet, et complures pacca- torum ac fidelium subditorum ad incitas redigantur, admittet.

Equidem quasdam Jurisdictiones in hoc rerum situ cupream monetam fine permutationis facilitandae desideravisse; sed nunquam illis in animum incidisse, ut hanc morbo pejorem medicinam petant. Talem, qualis jam in cursu erat, et quam tolerandam censebant, monetam subministrari cupivisse. Suam proinde Majestatem SS. etOO. orare, ut ob incalculabiles monetae hujus sequelas voto eorum quantocium deferre dignetur.

21. U Le s" Ina SAI.

AI-