Stocker Laurentius: Thermographia Budensis, seu scrutinium physico-medicum aquarum mineralium Budae scaturientium.. - Budae, Johannes Georgius Nottenstein, 1729. (S. 0719)

14 Gaput TI. ribus fpagyricis in longé fimpliciora occultis quibusdam manipulationibusreducuntur, vera fcilicét chymicorumprincipia , unde RupeciíTa vitriolum, fen fal primumomniummineralium generandi princípium flatuit, non quód vitriolum vulgó fubintelligat, fedliquamenquoddam magis, aut miniis vitriolicum, in quale őr mercurius vulgifpiritu fulphuris, teile Helmontiő,reducibiliseíl, quotiescunque etenimfumi, feu halitus minerales fubterranei per terrae globum errabundi in pyrillarum fulphureaminciduntfubílantiam, cumeain corpusfalinum vitriolicum concentrantur, quod traílu temporiscalore naturali, concurrente etiam aílrorum influxuad maturitatem fíxitatémque devcniens perfeftum évadit metallum, quod deindeper pyrothechnicam reduótionis fcenam Judit epilogum prologo non abfímilem , niíi quód debitő modő traőlátum feminium femei conceptum tenaciter retinet. jj. 14. Solutioautem iíla non fecüs, ac co'águlatio principio potiífimum mercuriali, utqoté menílruo naturae univeríali omninó debetur, undebené correftoriumfatuorum per mercurium crudum diílolvi corpora, eóque reduci in primam eorum materiam , hinc őr clangor buccint mercurium vulgi eíTe fpiritum , quo nili refolvatur corpus , occultam ex eo habere non poíTe virtutem : habet feautem fpiritus iíle per modum vaporis per univerfum diíFuíi, fed adhuc in innocentia conílituti quod annuere videturpraefatum corretforium, duminquit : caufaautem, quare oporteat metallum ad natúr am vaporir reducere , eß, qui a videmus omniagenerari ex mercurio vivo , mediante quo ipfumgenitum fuit. Hoc ergó mediante natura tot in regno fubterraneo metamor'phofíumluditaenigmata, prout nempé in venas minerales metaliicas , terras , aut lapides impingit , eos varié folvendo , transponendo , ac crafineorum immutando pro particularum folutarum difpoíitione mixta producit varia. 15. Si lapidem calcareum folvit, őr cum eo coägulatur, refultat alumen , fi lapidem fulilem alkalinum, ex coälefcentia