Franciscus Dőry: Decreta Regni Hungariae : Gesetze und Verordnungen Ungarns 1301–1457 (Magyar Országos Levéltár kiadványai, II. Forráskiadványok 11. Budapest, 1976)
Decreta
ipsa de voluntate et consensu fratrum seu consanguineorum suorum, in quos post ipsius matrimonium huiusmodi iura sua e quartalitia reverti et redundare deberent, homini, ut prefertur, impossessionato nupserit. Alioquin sive de domo paternali f , sive de curiis et servitiis baronum seu maiorum nobilium, dictis suis fratribus seu consanguineis aut parentibus irrequisitis et nolentibus seu non consentientibus id fecerit, ius suum quartalitium non cum possessione, sed cum satisfactione pecuniaria* requirendi habebit facultatem. XIX. Adiicientes 8 statutis superioribus, quod nullus comes, banus, wayuoda seu alius officialis regius cuiuscunque denominationis et dignitatis existat b , ecclesias episcopales, archiepiscopales c , abbatiales, prepositales et alias quascunque regio iure patronatus disponendas, earundemque tenutas, pertinentias, decimas et possessiones intra terminos et limites sui honoris seu officiolatus absque spéci ali mandato regio occupare aut se de eisdem partialiter vel totaliter ingerere presumat' 1 . 1 XX. Verum quia ex inmoderata a et superflua exactione tributaria per longiturni temporis abusum et inadvertentiam ac neglectum dispositionis superinde necessarie multa gravamina, dampna et incomoda regnicolis nostris et extraneis hominibus cum eorum rebus et mercibus in regno nostro hincinde proficiscentibus per tributarios, tarn nostros regales et reginales, quam aliorum propria cupiditate nullo ad dei timorem aut equitatem habito respectu allectos illata fore hactenus ferventiorique aviditate dietenus irrogari experientia teste nostra cognovit celsitudo, ideo presenti sanctione decernimus, quod in singulis comitatibus regni nostri tempore celebrationis generalium congregationum palatinalium per Palatinos pro tempore constitutos vel alios ex regia deputatione celebrandarum inquirantur a iuratis assessoribus huiusmodi congregationum numerus et loca verorum tributorum in ipso comitatu exigi solitorum et a dominis seu possessoribus eorundem tributorum petantur exhiberi littere primarie institutionis tributorum eorundem, in quibus si inventa b fuerit quantitas solvendi tributi de singulis rebus solvi consueti, talis solutio moderetur et reducatur ad rationem presentis monete taliter, quod tributariis seu tributa habentibus eorum iusti proventus non decrescant, nec e contrario solutionis modus in onus tributa solvere debentium supercrescat. 1 XXI. Ubicunque autem huiusmodi 8 littere primarie institutionis tributorum reperiri et exhiberi non poterunt, aut reperte forsitan et exhibite quantitatem solvendi tributi non expresserint, tunc a predictis iuratis assessoribus dicte congregationis similiter inquiratur et resciatur quantitas solutionis tributorum in quibusvis tributis ipsius comitatus de singulis rebus tributari solitis tempore antiquiori, quod humana memoria comprehendere potest, fieri consuete et retrae Z seu f A2, C, S, T parentali 8 C pecuniarum XIX. a AI, A2, S adicientes b Litt, mendose existant c AI archyepiscopales d AI presumpmat; A2 presumant XX. a 5 immoderata b Litt, mendose inventum XIX. 1 Nach dem CJH ist das G.A. XXI. XX. 1 Nach dem CJH ist das G.A. XXII.