Bél Mátyás: Buda város leírása 2. A török Buda (Budapest, 1990)
Tartalomjegyzék
SECT. I. HISTORIAE VRBIS BVDENSIS PERIOD. II. trail urn. Hobordanjcus certc , Turcicis finibus decedere, atque belli nuncium, aFerdinandum perferre iuflus eft* adieilis tumide minis: Solymannum, primo vere, Budam , infenio cum exercitu, contra Ferdmandum profeiturum : vbi collatis fignis, fi Ferdinand** fuperior euafèrit, viiiorque, trucidato illi, claues, non Belgrádi modo, fed arcium etiam reliquarum , adimeret *, fin vero Buda non reperiatur , Viennam vsque promoturum exercitum, &, vbi vbi effet futurus, in- fefiis armis, perquifiturum. Haec tunc procella, in Budam, Cooftan- tinopoli cogebatur. Atque, incubuit omnino vrbi, cum Solymannus, eodem illo anno, quo minas ediderat, in Hungáriám, cum ingentibus copiis , veniflTet. Occurrit ei, redux ex Polonia, Iohannes , in Mohácfienfibus campis , fupplex , acceptusque a tyranno benigne , & optime fperare iuflus, Budam vsque, in eius exercitu, cum comitatu, quem fplcndidum habuit, progreifus efb Longe adhuc Solymanmu aberat, cum ciues Budenfes, mercatores potiffimum, Strigonium, inde Pifonium, atque in interiorem Germaniam (c.) diffugere i Thomas contra Nadasdius, cui arcem crediderat Ferdinandus, tolerandae pro- puliandaeque obfidioni, infirumenta comparare. Simul aderant Turea, fuburbia primum, adfultu , mox & vrbem, paruo oppugnationis labore, capiunt. Chriftophorus enim Bejferer, & Iohannes Traubwger% qui, cum duabus Germanicis cohortibus, vrbi inerant, ingenti ho- ilium numero, inopinato item aduentu, perculfi , pofieaquam dies aliquot fortiter repugnaifent, pofiremo , fuae paucitati diffifi , vrbe vacua reli&a , in arcem fc coniecerunt. Fuit ea , priicorum regum , voluptaria potius fedes, quam idonea, arcendis hofiibus, moles. Proinde, eo procliuior erat futura arcis deditio; nifi Nadasdyus , fortiffi- mi ducis munia, & ipfe obiiffet, & praefidiarios, virtutis, quoque client loco, ferio admonuiflet. Adfiliunt, enim vero, Turea, rati, vano armorum firepitu , expugnari poiTe arcem. Sed ea fuerat Thoma, & fociorum, virtus, vt in irritum, hoftium ille furor, multis profligatis , tunc quidem ceciderit. Ergo , cuniculis fubruendam ftatuunt, aut certe, fubdito pyrio puluere, euibrandam in aera. Non id obfes- fos latuit: Nddasdii certe follicitudinem, eo vehementius exacuit, quo maiori fe periculo circumucntum, animaduerterct. 287 effinfo bar- baro : belli nun*, cium aci Ferdinandum re- fert: Sólymán- ni, in Hun- gari am expeditio : Iohannis 0 ceurfus : Buda capitur i arte » a Nadasdio dt- fenfatur§■ XIV. V Erum, fortuna, res Hungaricas, ad fatale exitium trahente, t',HS v;r. dum impreffioni Turearum, ipfe ex vna parte, cum iufla **** militum manu, refiftit, eosque, fubeuntes, e murorum ruinis , fubmouet ; ab alia vero parte Germani, aegre hoftes fuftinent ; inter ipfam, acerrimi conatus dimicationem, vti eft apud Istvánffyvm (d.), c.) Ita laudatus Iovivs i Aduentantis So- lymanni fama, reElaque Budam ire pergentis, Budenfes, metu perculfi , ferme omnes, vrbe profugerunt, V in proximas vrbes, pars Strigonium, pars Al* bam Regalem, alii Polonium , demigrant. Itaque vacua fere potitur Buda- Ibidem, p. 282.