Bél Mátyás: Buda város leírása 1. A kezdetektől Mohácsig (Budapest, 1987)
Új-Buda
SECT. I. HISTORIAE VRBIS BVDENSIS PERIOD. I. 205 magnificentiae Audio, quam ciuium metu, regiam moenibus, arcem turri, inAruxifle Sigismvndvm, vt eilet , vnde territaret, ditrto minus audientes. De his eius, aliisque operibus, Bonfinivs (g.J: Referunt , inquit, principis magnificentiam, fuperbiffima eius adficia , atque illa in primis, qua Buda: Jlatuit. sinte arcem , fac e Ilum erexit, quod D. Sigismvndo dicauit. cuius quippe numini fe peculiari religione fecerat obnoxium , idque ampliffimo facerdotum collegio donauit. Item , exadficauit in arce palatium, multum Romana referens antiquitatis: muro arcem obduxit, ambulacrisque amocniffimis exornauit, in Jpecularia porticus Jfeciem, In media fere arce , turrim (h.) amplijfimam fundauit, e quadrato , veluti cetera omnia , lapide , qua ad duo fubdialia pertinet \ fed morte prauentus, initum opus non abfoluit. Haec, pluraque alia, a Sigismvndo, Buda:, data funt ornamenta. §• I X. P Orro , ad hanc Sigismvndi xtatem referimus, Rafcianorum , in fuburbanum, aduentum. Multa ei, cuitiGeorgio, fuperioris Mafia regulo, Defpotam vocant, intcrccllit familiaritas. qua, indu&us, Albam Graecam, Nanaor-Fejcr-Vár Hungaris ditrtam , Sigismvndo donauit. Alii metu, ingruentis Tureae, id fecifle credunt, quando in Sani, atque Danubii confluente fita munitio, non poterat non, ludes in oculis eile . grafTanti , in Chriflianorum fines , horti. Quin immo, obrtridam , officii hoc genere, Sigismvndo fidem, perpetuo fc velle feruare, tertatum voluit. Ergo, ne bene merendo , a Dcfpota, vinceretur rex , multa ei cartella, vicos & oppida , partim per Hungáriám (i.) obtulit, vti eo facilius in amicitia, atque officio, contineret hominem, Tureis viciniffimum. In his fuere : Sz»ilankemen, Beche , Kelpen, Vildgosvár, Tokay, Munkách, Thallja , Reglez ; oppida vero Szatmár , Befzermény , Debreczen, Thúr , Varsánj , & pleraque alia: Buda vero , xdes magnifice, &: prorliis cultu regio in- ftru&ac. Opinor autem, non ita nudum, a comitatu fuorum, in regia Budenfi egi (Te, quin, Se frequentes aleret familiares, & haberet le- cum, qui occafione hac vterentur, remque fuam audlitarent. Itaque, pronum fuerit adfirmare, ficuti regulum, ita huius quoque, ieu populares, íeu íubditos, iurc ciuitatis , Buda fuifle donatos. Ac fuerat iane, ea tempeflate, illurtris Sigismvndi regia, frequentabaturque etiam viris principibus , regis rtudio , ex remotirtimis Europx regionibus, Budam confluentibus. Bonfinivm (k.) audiamus: Illufirem SigismunCc 2 di g. Decade tu. Lib. v. p. 408, 4. i.) Ea .n Hungari , hodieque , Csnn\a- Torony, hoc eft: Turrim mancam, adpel- lamus, eo quod faftigio careat. Ex ftac rudu', , feci, toc oblidionibus, multum deraiiun , iduuque arcem ingredientibus , dextrum. ii) Recurret nebis Gronc.u mentio , in Comitatu Temefunfi, vbi veftigia comi, tatus Tarnnytalienfis, ex diplomatibus eruderabimus. Adi interim Tnviui- czivm, Chronico Sigismvndi , Cap. xx. p. 13?. Bonfinivm, Dec. i ii. Lib. in. p. 400, 38. coi lato, Decreto Alberti, Anno Mccr.cxxxix. Arc. xxv. ^.) Loco eodem. 91 Sigfemun- di fubßrn- Bioncs. Raftiano- rum, in fuburba nnm, fub Sigismundo, aduratur, & huius occa- ßo: qua tunc fuerit regia i
