Fabó András: Monumenta evangelicorum Aug. Conf. in Hungaria historica I-II Pest 1861-1863.
I. kötet - Pars secunda
121 bere gestiebant. Sed provida Dei cura factum est, ut animum sacris addiceret et accedente prolixa Trenchiniensium Evangelicorum liberalitate ad Universitatem Jenensern proficisceretur. Ibi per triennium et ultra Bechmanni, Bayeri, Schmidii, Danczii et aliorum institutione usus ita est, ut non tantum sub praesidio Valent. Velt- heimii de moderandis adfectibus cum laude disputarit, sed etiam dignus fuerit aestimatus, qui ex Universitate Jenensi Trenchinium evocaretur, communi omnium sententia non minus Diaconi, quam Conrectoris provinciam obiturus g). Utramque ille stationem, susceptis Bartphae 13. Junii an. 1696. ordinibus, tanta cum dexteritate tuitus est, ut omnium adprobationem meruerit, uti id ipsum unus ex multis illius temporis discipulis, I. Regiae Tabulae Baro Martinus Szelec-zky scriptis ad Superintendentem Antonium litteris prolixe confirmavit eique praeter omnem exspectationem gratum animum ingenue testatus est. Sed quo majori cum diligentia faciebat officium, eo minus diuturna ei fuit apud Trenchinienses mansio, etsi ita omnibus charus fuerit et acceptus , ut vix quisquam unus uni carior foret, quam unus hic universis. Cum enim omnia sua praeclare egisset et virtus doctrinae conjuncta in dies augeretur magis, ita illis, qui religione ab eo dissidebant, exosu3 factus est, ut voluntati eorum cedere et per aliquod tempus apud D. Maranae primoribus crudeliter concisus et quinto post die capite plexus est. De his plura addi potuissent crudelem hunc casum haud vulgariter illustratura, nisi in mentem venisset recordari illius, quod Papinius Statius Lib. V. Silv. Car. 2. gravissime monuit : Nos certe taceamus et obruta multa Nocte tegi propriae patiamur crimina gentis. g) Erat hoc familiare Trenchiniensibus, dum res eorum adhuc integra esset, ex Universitatibus evocare viros alterutri coetui inservituros, quod confirmari potest, ut reliquos taceam, Cl. quondam viri Jeremiae Sartorii Ar- vensis exemplo, qui profusa liberalitate Illustrissimae gentis Forgácsianae sustentatus Wittembergae studuit et anno adhuc 1586. ad regendam scholam Trenchiniensem evocatus fuit. Hunc dum consveto more votis comitarentur amici, unus commilitonum ejus, Nicolaus Batic/.ius Arvensis, postquam erudito carmine prolixam Inclytae domus Forgacsianae liberalitatem ultro prae- dicasset, ut carmina propemptica, eidem Sartorio data , testantur, ita loquu- tus est: Tu jam faustus abi, claram formesque juventam, Qua Trenchina celer praeterit arva Vagus.
