Beke Margit: Pázmány Péter egyházlátogatási jegyzőkönyvei 1616-1637 - Strigonium Antiquum 3. (Budapest, 1994)
VI. Archidiaconatus Posoniensis
STRIGONIUM ANTIQUUM 3. priscinam Parochi, aedibus fere contiguam, Danubius sustulit. Singuli metretam frumenti, omnes flor. 28. Praedicanti contribuunt. Jugera 6. agri, male culta. Schola non habetur. Villa est 3. Nobilium familiarum, quarum una Catholica. Incolae Lutherani Ungari, unus aut alter religionis Orthodoxae. Viri humani videbantur. Domus plusquam 30. animae forte 150. Census Persolutus Cathedraticus. 5. Samaria Samaria Nobilis ac praecipua quondam in in sula Beatissimae Virginis Ecclesia, ut nomen ipsum Oppidi indicat. Nominabatur enim augusto illo nomine ab incolis Germanis Sant Mária, postea Ungari Samariam effinxerunt. Fabrica insignis, testudo columnis innixa. Tabernaculum in pariete pulchrum et Sacris tia vacua. Altaria complura in maiori tantum effigies vetusta Deiparae, sculptura ac multo illustris auro: particulae tamen alicubi amputatae, perditorum impietate tumultu Boczkaiano hominum. Calix argenteus cum patena extat. Mappae idem et superpelliceum Lapis Baptismalis praestantissimus. Coemeterium murus ambit. Turris horologio et tribus campanis decorata. Duas in Reche vineas in Pracha unam templum tenet, e quarum fructu sarta tecta Ecclesiae, Praedicantes item et Scholae conservantur. In ipso Coemeterio more integrarum Chaloköziensium Ecclesiarum, Capella est rotunda et altare ac subterranea crypta ossibus mortuorum recondendis apta. Juxta Coemeterium nova aedes Calvinianorum prodijt, sat ampla et fornicata, altare intus nudum lateritium, nec mappa contectum, nec ulla effigie ornatum: pelvis tantummodo aenea posita. Calice tamen utuntur argenteo. Primo videbantur nolle obtemperare monitis, Visitationemque admittere: ac postquam Imperatoris mandata attulissem iis satis fecerunt. Duo Praedicantes Germanus et Ungarns cuilibet domus aeque propria et flor. 140. illi etiam hortus suburbanus. A baptismate den. 12. vel 15. Introductionis par ratio. A copulatione den 50. et amplius. Ab aegroto e vita cedente denar. 10. vel 12. a defuncti sepultura den. 50. a concione funerea den. itidem 50, ac interdum flor. 1. Germanis tamen plus semper largientibus quam Ungaris. Porro Praedicans Germanus Lutheri assecla, ex Palatinatu profugit: Ungarns (Lucam Coriarium Szenczi- ensem se cognominat) Calvinianorum est Senior. Uterque una cum Ludi- magistris Senatu ac e plebe potioribus latus meum cingebant. Cumque quaesissem ex Germanis, an illo vulgatissimo cantu utantur ubi tyranis ac caedes Turearum Pontificiae aequiparatur imo praefertur? negabant illi. Et ad Ungaros conversus sciscitatusque: num ab eis Catholici vocentur idololatrae? Lucas illico in haec verba prorupit: cur et nos inquit, Pontificij, etiam pro contione appellant haereticos? (Ungaricae Eretnek.) Si vos abstinebitis a convicio, nos etiam temperabimus nobis. Attuli ergo disparem esse rationem nihilominus ad avertenda odia, et mutuasque simultates, moniturum me, ne quispiam id, maxime pro suggestu imposterum passim declamittet. Jam vero 266
