ARHIVSKI VJESNIK 25. (ZAGREB, 1982.)

Strana - 63

Tatjana Mušnjak, Mjerila na starim zemljopisnim kartama. Arhivski vjesnik, 25/1982. str. 47—64. 18. Sat (Stunde, Hoira) Pješčani sat puta odnosno hoda kao mjera za dužinu imao je vrlo subjektivan karakter, pa su podaci o njegovoj dužini veoma različiti: 1 sat = 1/2 njemačke milje = 3710 m 1 sat = 4000 m = 6000 koraka (u brdima) 1 sat = 6000 m (u ravnici) (Vlajinac M., Rečnik naših starih mera — u toku vekova, IV sveska, Srpska akademija nauka i umetnosti, Posebna izdanja — knjiga CDLXXII. Odeljenje društvenih nauka — knjiga 74, Beograd 1974, str. 822—825) Na kartama Kartografske zbirke mogu se naći ovi podaci: — 1 sat i 2000 klaftera predstavljeni su jednakim dužinama (karta B I — 15 inv. br. 163) — Lieue commune de France ou dun'heure de chemin (karta A III — 25 inv. br. 93) Dužina jednog sata izračunata iz ovih podataka iznosi 3792,97 m i 4452 m. 19. Dan puta odnosno hoda (Communia Diurna itinera, il giorno di Camino) Dužina ove mjere može biti veoma različita, jer dužina prednjeg puta ovisi o mnogim okolnostima. Dan puta odnosno hoda predstavlja ne samo trajanje već i onu dužinu puta koju prosječan čovjek može prevaliti prosječnom brzinom od izlaska do zalaska sunca uz uobičajene odmore. 1 dan hoda = 15—70 km (Vlajinac M.,- Rečnik naših starih mera — u toku vekova, II sv., Srpska akademija nauka i umetnosti, Posebna izdanja — knjiga CCCLXXII. Odeljenje društvenih nauka — knjiga 47, Beograd 1964, str. 251—253) Na karti A II — 21 inv. br. 51 nalazi se podatak da je: 30 Miglia Itaiiane = 5 Leghe d'Ungheria = Un giorno e mezo di Camino = 6 Leghe d'Alemagna. Dužina jednog dana hoda izračunata iz ovog podatka iznosi 29,680 km. 63