Századok – 1890
GRÓF SZÉCSEN ANTAL: Elnöki megnyitó beszéde az 1890. jan. 26-án tartott közgyűlésen 97 - DR. WENZEL GUSZTÁV: A Frangepánok Magyarország történetében az Anjou királyok korában - I. közl. 193
AZ ANJOU K[RALVÖK KORÁBAN. A velenczei köztársasággal szemben is Duym mint Veglia szigete felerészének birtokosa feudális kötelességeit lel kiism eresen teljesítette. Azok a vádak és megrovások, melyeket a velenczei kormány a Frangepánok ellen feudális kötelességeik elhanyagolása tárgyában intézett, nem Duymot és hát Frigyest, hanem Frangepán Jánosnak, Duym testvérének fiait és unokáit Márkot, Guidót, Frigyest, Jánost, Bertalant és testvéreit illették, kiknek ága a szigetnek másik felét birta. Duym és Frigyes ellen is voltak panaszok ; de ezek 1314-ben külön emlékiratban magokat tökéletesen igazolták.2 ) Sőt nevezetes, hogy Duym és Frigyes különben egymással a legjobb egyetértésben voltak, és a család azon ága részéről, melyhez tartoztak, a Veglia szigetén lévő kartauzi kolostor számára együtt alapítványt tettek.8 ) Miután pedig 1317. a velenczei köztársaság Apuliae fovereraur, veniendo ad nos ultra inare scllicit toto eo tempore, quo in Beg Hungar tatis servitia no et specialiter tenera aetate essemus const.it nte potentiae brachium .... Barones nost a nobis divertebant. ; idem Comes qualibet societate suorum ami-eorum derelieta, et etiam proximorum suorum consortio et caterva postergata, cunctis fortunae casibus ymmo interdum iiidubitatis periculis personam suam et bona sua saepe et saepius pro nobis exposuit, et pluribus vicibus, excepto eo quod supra dictum est, ultra mare transfretavit maximis laboribus suae personae, et sumptuosae expensae conuneatu in nostris servitiis procedendo ; et alia multa genera periculorum et dispendiorum in destructionibus possessionum suarum, in amissione bonorum suorum, et in persecutionibus, quas per nostros aemulos et infideles pro eo, quia nostris servitiis innitebatur, et, viam fidelitatis nobis exhibendo sequebatur, propter nos recepit et extitit perpessus, et alia quam plurima, quae quia longum esset praesentibus inserere, et audientibus taediosum, praesenti duximus compendio transeundum. Unde nos stb. Comitatum de Gheczka, et terrain de Dolano, et terrain de Laznychych in dicto Coinitatu de G-liecka ; item Castrum Othochach cum terra Obrich vocata eidem Comiti Duymo dedimus, donavimus et contulimus jure perpetuo sibi ac suis beredibus heredumque suorum successoribus possidenda, tenenda et habonda. Datum stb. a. D. 131H. kalendas Octobris XII.« Eredetijén a király pecséte barna-zöld selyemzsinóron függ. — A fent kipontozott helyeken az irás az eredetiben már nem olvasható. ') P. o. Ljubics id. m. I. köt. 243. 254. stb. 11. 5) Wenzel, Anjoukori dipl. emlékek I. köt. 201. 1. — Ljubics ici. m. 1. köt. 281. 1. — Ezen emlékiratban kiválóan a Brebiri Pál bánra való vonatkozás figyelemre méltó, kit Duym és Frigyes »quondam dominus Paulus Banus, qui tunc vester (a velenczei köztársaság) et noster inimicus erats -nak neveznek. 3) »Universis Christi fidelibus stb. Duymus et Fridericus eius filins Comités Vegle et Vinodoli, Modrusse, ac Civitatis Segnie Perpetui Domini stb. pro speciali reinedio animarum felicium progenitorum et heredum nostroriun