Hadaly Carolus: Elementa Hydrotechnicae
cedentis, celeritas augetur. Libbella enim fluminis ob maiorcm latitudinem sectionis dehiscit, ac proinde celeritas, concomitanterque motus subnascitur maior (33). 42. Co roll. 2. Maior, minorve riparum distauti,t mutua auget, minuitve celeritatem. 43. C o r o 11. 3. Igitur inaequalitates 1) directionis íluminis (30), 2) lecti (38) i atque 3) distantiae riparum (40) , celeritatem aíTicientes, subministrant media celeritatem pro varia circumstantiarum ratione varié mutandi. 44« Lemma. Lamella aquea a pressione incumbentis sibi columnae aqueae taritam iianciscitur celeritatem, quantam per planum inclinatum altitudinis, eidem columnae aqueae aequalis, libere cadendo demum adqrireret (a). 45« Co roll. 1. Licet igitur plani inclinati altitudini columnam aqueam paris altitudinis substituere , siquidem eandem praessae lamelláé aqueae indát celeritatem. 46. Coro ll. 2. Celeritas ea est in ratione subduplicata altitudinis plani inclinati. Altitudo enim est spatium motu uniformiter accelerato confectum , sed spatium tale est in ratione duplicata celeritatis (b). Nam s = c 2 , seu (loco spatii s ponendo altitudinem a) a = c 2 , unde (extrahendo radicem) c = a. 47. Coroll. 3- Est itaque celeritas hujusmodi pressae lamelláé aqueae erumpentis in ratione subduplicata incumbentis columnae aqueae. 48. Coroll. 4. Habito ergo delapsu (44, 31.) , aut altitudine prementis columnae aqueae (47), celeritas erui potest (40), et vicissim (c). Ast (a) Horváth Phys. part. ff. 9. Edit. Tyrnar. 1777. el Mechan. mer<e 24#. (b) Idtm Phys, ge».§. íl5. (c; Algeb. mcae§. 173,175.