Revista Catolica, 1905 (6. évfolyam, 18-24. szám)

1905-02-15 / 18-20. szám

REVISTA CATOLICA.

287

nuitä, fi el isi vedea intreaga lui viatä. — Cänd avea fi el boi de acentia, cänd ogoarele lui erau celea dintäi fäcute, cänd lanurile lui ingreunau pämintul, ce om era el atunci. Sä vedea bäe- tandru, cänd mergea cu tatai säu la cämp afarä, sä-1 invete toate lucrurile. Ce ar zice oare bä- trinul, daca din mormintul lui intelenit ar mai putea sä vadä fi sä stie ceva, fi l’ar gäsi aici la coarnele plugului sträin ? Cät a grijit särma- nul, cät a muncit, sä-i lafe mofia fi mai mare lui. Sä rämänä neamul lor tot de frunte in sat ! Si eatä, la ce a ajuns el! Mändria neamului vechiu i se aprindea in suliét, fi o sfirsalä ce-i täia picioarele il cuprindea. Atunci se räzima mai tare de coarnele fearii de metal, fi jugul apása mai greu grumazul boilor. Dar ura aprinsä nu se descärca asupra lui insusi, care a fost prieina cäderii ingrozitoare. Si nu avea nici pe altul asupra cäruia sä se descarce, ci sta acolo fierbänd in sufletul-säu. Intelegea cä e de lipsä o räzbunare crudä fi ingrozitoare ca sä se descarce, sä-fi ufureze sufletul, dar nu pricepea cä el poartä vina. Fatä de sine simtia numai o ne- märginitä pärere de reu.

IV.

Caräle mari gemeau sub girada de saci sätui de sä plesneascä, cu griu rosu ca focul. Boii se opinteau pe lästarele lor puternice. Du- ceau o bogätie intreagä la oras, sä umple fi mai mult punga stäpinului. Dänescul cu biciul pe spatele late mergea clätinändu-se pe längä carul lui. Demult numai fusese la oraf, foarte demult. Si amintirile zilelor trecute i se grämädiau iar in minte, si chinurile veclii, i se defteptarä vi- oaie, de pare cä numai acum se näscuserä. ijii badea Ion se infiera. Cugeta cä a trecut pentru totdeauua peste ele, fi iatä cä au fost numai acoperite. eatä cä járul e incä tot viu sub cenula, pe care un vint usor de tot a putut sä o impräftie. Ce sä va alege de capul lui de nu se va putea stäpinii ?

In tirg stäpinul vindu repede griul, dar boii trebuiau sä mai räsufle. Ion dupä ce puse cäte trei brate de fän intre celea 2 juguri porni fä-fi cumpere o päreche de opinci.

»Grigefte fi de cárul meu, Vasile, pänä me voiu reintoarce.«

— »Mergi fára grije, bade Ioane, cä eu fi afa nu am sä-mi cumpär nimic.

Si Dänescu cu traista in mänä sä perdu in multime.

Satra cu opincile o gäsi indatä, dar cänd sä piece spre casä, väzu o grämadä mare de oameni in jurul unui imbräcat in haine nem- testi, care pe o ladä inaltä in picioare vorbia muftiméi. Cuvintele nu i se auziau in sgomotul tirgului, dar se vedea cum ifi poartä mänile in fel fi formä, de sä fi le smulgä nici alta. »Vr’un comediant, —- gändi badea Ion. Cänd era in vre- mile celea bune väzuse multi de aeeftia, fi se veselea din tot sufletul de minunätiile lor. Cäte n’a väzut el mai de mult. Si, cum nu trebuiau sä piece incä, sä abätu si el intr’acolo, sä vadä mai bine ce-i.

Romän nu era. II aräta nasul incovoiat fi fata pislrue din ce neam sä trägea. Dar vorbia bine románeste. Si pärea cä pe fie-care minutä se aprindea tot mai tare. Si vorbia lucruri mi- nunate omul acesta cu ocbii mici, care-fi avinta mereu brätele.

»Fratilor, ascultati-me pe mine. Ve zic frati, cäci toti suntem frati. Voi nu ftiti incä, dar vi se vor deschide ochii odatä, fi asta va fi cät rnai curänd.«

Badea Ion se apropie mai mult. Stia fi el cä in cätänie isi ziceau: frate, unul altuia. Dar ästa zicea : »voi incä nu ftiti.« Nu vor sti altii dar el unul ftie. Ce vrea dar omul acesta ?

»Dragii mei«, vorbia cela mai departe, a sosit timpul ca sä cadä odatä välul gros, ce s’a pus pe ochii voflri. Da, sä cadä! Si dacä nu va voi de bunä voe sä ardem noi aceasta pänzä neagrä blästematä, ce ne tine in noapte. Si ar- zindu-o sä ne scuturäm jugul ce ne apasä gru- mazii indoiti de povarä. Da, fratilor, sä-1 scuturäm !«

Multimea-1 asculta cu ochi intrebätori. De unde e omul acesta fi ce voefte sä zicä ? Si se adunau tot mai multi in jurul lui. Vintul lua pe aripi repezi valurile sgomotoasä a le tirgului fi le ducea departe. Si, cäte-odatä se fäcea li- nifte. Iar vorbitorul, de colo de sus, de pe ladä, se auzia tot mai bine.

»Voi pänä acuma ati fost cu totii vite de jug. Voi ati muncit si munciti, fi sudoare fi