Teológia - Hittudományi Folyóirat 42. (2008)

2008 / 3-4. szám - Perendy László: "...tévhitük pusztulásba viszi őket" Antiokhiai Theophilosz püspök az eretnekségről

PERENDY LÁSZLÓ

tévhitük pusztulásba viszi őket" - Antiockhiai Theophilosz püspök az eretnekségről

ό θεός διά του λόγου αύτοΰ καί τής σοφίας έποίησε τα πάντα. (I, 7) unus igitur deus, qui verbo et sapientia fecit et adaptavit omnia (IV, 20,4) és

qui fecit ea per semetipsum hoc est per verbum et per sapientiam suam (II, 30,9)

ό γάρ γενητός καί προσδεής έστιν, ό δέ άγένητος ούδενος προσδεΐται. (ΐι, ίο) ού γάρ ήδύνατο άγένητα είναι τα νεωστί γεγενημένα- καθ’ ο δε μή έστιν άγένητα,

κατά τούτο καί υστερείται του τελείου. (IV, 38,1)

μόνον ιδίων έργον χειρων άξιον ηγείται την ποίησιν του ανθρώπου, έτι μην καί <ούχ> ώς βοήθειας χρήζων ό θεός εύρίσκεται λέγων· ,,ποιήσωμεν άνθρωπον κτλ“ ούκ άλλω δέ τινι εϊρηκεν ,,ποιήσωμεν“, άλλ’ ή τω έαυτοΰ λόγω καί τή έαυτοΰ σοφία. (II, 18)

nec enim indigebat horum deus ad faciendum, quae ipse apud se praefinierat fieri, quasi ipse suas non haberet manus, adest enim ei semper verbum et sapientia, filius et spiritus, ...ad quos et loquitur dicens ,faciamus’’ etc. (IV, 20,1)

’Ιωάννης λέγει· ,,έν άρχή ήν ό λόγος καί ό λόγος ήν προς τον θεόν” δεικνύς ότι έν πρώτοις μόνος ήν ό θεός καί έν αύτω ό λόγος, έπειτα λέγει· „καί θεός ήν ό λόγος· πάντα δι’ αύτοΰ έγένετο“. (II, 22)

. facta per verbum eius. Johannes quidem sic significavit, cum enim dixisset de verbo dei, quoniam erat in patre, adiecit: „omnia per eum facta sunt.” (III, 8,3)

το δέ είπείν έργάζεσθαι ούκ άλλην τινά έργασίαν δηλοΐ άλλ’ ή το φυλάσσειν την έντολήν τοΰ θεοΰ, όπως μή παρακούσας άπολέση έαυτόν, καθώς καί άπώλεσεν διά άμαρτίας. (II, 24)

bonum est autem obedire deo et credere ei et custodire eius praeceptum et hoc est vita hominis... si autem... quis defugiat, latenter semetipsum occidit hominem. (IV, 39,1)

το μέν ξύλον το τής γνώσεως αύτό μεν καλόν καί, ό καρπός αύτοΰ καλός. ού γάρ ώς οϊονταί τινες, θάνατον ειχεν το ξύλον, άλλ’ ή παρακοή... τω πρωτοπλάστω ή παρακοή περιεποιήσατο έκβληθήναι αυτόν έκ τοΰ παραδείσου· ού μέντοι γε ώς κακοΰ τι εχοντος τοΰ ξύλου τής γνώσεως, διά δε τής παρακοής ό άνθρωπος έξήντλησεν πόνον, οδύνην, λύπην καί το τέλος υπό θάνατον επεσεν. (II, 25)

simul enim cum esca et mortem adsciverunt, quoniam inobedientes manducabant; inobedientia autem dei mortem infert. (V, 23,1)

Άδάμ έτι νήπιος ήν· διό οΰπω ήδύνατο τήν γνώσιν κατ’ άξίαν χωρειν. καί γάρ νΰν, έπάν γενηθή παιδίον, ούκ ήδη δύναται άρτον έσθίειν, άλλα πρώτο γάλακτι άνατρέφεται, επειτα κατά πρόσβασιν τής ήλικίας καί έπί τήν στερεάν τροφήν έρχεται, ούτως γεγόνει καί τω Άδάμ. (II, 25) ώς οΰν ή μεν μήτηρ δύναται τέλειον παρασχείν τω βρέφει τό έμβρωμα, το δε έτι άδυνατεί τήν αύτοΰ πρεσβυτέραν δέξασθαι τροφήν, ούτως καί ό θεός αύτος μέν οιός τε ήν παρασχείν άπ’ άρχής τω άνθρωπω το τέλειον, ό δέ άνθρωπος άδύνατος λάβειν αύτό· νήπιος γάρ ήν... (VI, 38,1) és:

182