Stocker Laurentius: Thermographia Budensis, seu scrutinium physico-medicum aquarum mineralium Budae scaturientium.. - Budae, Johannes Georgius Nottenstein, 1729. (S. 0719)
l8 Caput IT. cum tanto vafís calore, ut manibus contineri nequeat, in momento fubfequitur ob falia acida fűmmé rarefaóta, 6c extenuata in mercurio fublimato delitefcentia,fc in corpus metallicum martis, feuferri reagentia, quodidenafFufíoniaquaefortisfuccedit ; qualiaexperimenta vixnoninfinita foro fpagyrico funt familiaria. Q. 22. Nunc ad terram fajfám fuperiűs memoratam , per quam aquae transcoliataefalfedinem imbibunt, redeamus, cujus naturamauthorcitatusulteriűsrimaturus falem aquádulci elicit tamdiu, donec omnis fapor falfus evanuiíTet, quodtamenhőc conamine non ita praeftare poterat, quin falibus rursüs fcateret , imó aeri liberó ferená tempeftate expoíita pondere readauótó longéinteníioremfalfedinemproculdubiöex fale hermetico in aere fiuctuante accerfítam recuperavit, quod cum terra vulgari quacunque nun quam fucceílerat. linde non immeritó concludendum terram talem cum fale aereo conjunétam cum fale centrali terraefpecialem obtinuiíle magnetifmum, dequopofteá. Nunc autem,ut virtutum mineralium in aquas translatio clariüs pateat, aóhim hujus falis reduétivum prolixiüs perpenderepergamus. 23. Diótum eft fuperiűs : mediante principiő mercuriali, feuíaleuniverfali, aut fpiritu fulphuris embrión ati efurinő acidő,utaliquibus piacét,quemadmodüm mineralium generationes, ita fc fíeri deftruéfciones, feu refoiutiones, cüm autem natura per eos feré in refolutione gradus defcendere foleat,per quos anté hacin generationeafcenderat,primus verö in metallorum geneíi gradus , üt fuperiűs inímuatum eft, fitliquamen vitrioJicum falinum, neceííarió in reduétione gradus ultimus talis extiterit, ni,hil autem aquisfaciliűs fefeingerit, acfoJvitur,quámfalia, feu corpora falina, hócquemagis, íimenftruis falfis decomponantur corporametallica,itáquidem, ut ambientis etiam aeris humiditate faciJé in fluorem agantur, quemadmodüm vitriolum veneris, autmartisfpiritus falis communis ope confeítum ad inftar falis tartari in aere liquefcit, noftram veró aquam mineras folventem