Stocker Laurentius: Thermographia Budensis, seu scrutinium physico-medicum aquarum mineralium Budae scaturientium.. - Budae, Johannes Georgius Nottenstein, 1729. (S. 0719)

12 Caput //. io His itáque praeliminariter infínuatis ad propofítum noftrumveniamus , oportet : Duplicia rerum eífeinitia, propinqua, őc remota, praeprimis adveríendum eft : Haec quidem quatuor funt elementa, ignis, aer , aqua , őc terra , illa veró triachymicorumprincipia ex elementorum primogeniá mixtúra refultantia, nimirum fal,fulphur , őt mercurius, non quidem Vulgariterfic nuncupata,fed feníu philofophicő intellefta. Qiaandoquidem enimin prima mixtionis aftioneunumfaltém elementum centrum occupat, in quo coetera fínaliter diveríimodé terminantur, forma eádem conjunétione,őí aftioneacquiííaa qualitateselementi maximé extraveríi, ac reliqua feré vincentis refert 5 hinc Proütaquainfuperficieterminata fpeciem mercurialem corporis videlicét liquidi exhibet, itáignis fuis deinde jaculatis é centro radiis ipfum compoíitum fulphureitate donabit, terra autem aquamrepulsőad centrum igne in externiscoägulansfubjeétum conftituitfalinum ex quorum deinde debitá quadamproportione,accombinationevifermentorum, variaequefeminum cleftinationis, caeterae generantur res naturales, de quo videri poteílKelgeiTraótatusdemenftruo vegetabili Saturninon ineleganter traétantistf. Ii. Principia diótain terrae inteílinis, őc traófcibus, forma fumi, aut effluviorum iiquidorum vagabundi loca fubterranea pervadunt, quorum motus metallicolis t>tC SBífretUttg dicitur : duriílima faxa, Őc petras fubtilitate fuá penetrant, őé ubi matricem debitam accedentibus fermentis adinvererintin perfefta mineralium , őc metallorum abeunt concreta , ac in corpus minerale, aut metallicum concrefcunt : íin minüs in liqucres /netallicos , flores , medullam lapidum , aliáque concretorum generaefflorefcunt, quales efflorefcentias in monte Sanéli Gerhardi vulgó 33io<f ebeiig / aliis Oerfrarfctéberg hic Budae in fíffuris Saxorum coälefcere vidi. Metallicolis GyrHelmontio Bur audit. Similis fluxus, qui anté co'águlationem ab aeris attaófcuin forma alba, ad inftárlaéfcis jfluit,utinipfís minerisnonnunquam oculis fe fiftit,fedftatim, ac aeri exponitur, aiteratur, őc coälefcit in ejusmodi corpus. S1

2><