KOZÁKY ISTVÁN: A HALÁLTÁNCOK TÖRTÉNETE II. / Bibliotheca Humanitatis Historica - A Magyar Nemzeti Múzeum művelődéstörténeti kiadványai 5. (Budapest, 1944)
I. Die „Contemptus-Mundi"-Literatur
- 124 — 15. Consecratus pontifex hiis diebus malis si sciat de compoto vel sil curialis, nil valet electio si sit spiritalis, cassetur talis nisi sit regi specialis. 16. Si coram ponlifice quisquam litigabit, hie prae cunctis optinet qui majore debit ; visítandó subditos in multis gravabit, si reus astabit poenitenlia nulla juvabil. 17. Abbas in ecclesia magnum tenet slatum, exorando populi diluit peccatum ; conditorem omnium sic reddit placalum, saepe facit gratum conventum consociatum. 18. Terrae multum proiicit, pascit viatores, erogal pauperibus suorum labores, et mullos clericulos ducii ad honores; abbatum mores tales fateor meliores. 19. Monachus ob ordinem juste veneratur, sed nimis extravagat, ordo non servatur, illorum professio vana repulatur ; abbas culpatur, cum haec fieri patiatur. 20. Et quos mundo mortuos plures crediderunt, semivivi remanent, mortem evaserunt, mundanis negociis sese objecerunt, propria fecerunt ea quae nusquam potuerunt. 21. Ordo mendicantium ex Deo processil. fratres Christi similes nullus est qui nescil ; in hiis viget puritas et virtus jubescit; hostis inhorrescit, dum sic victoria ereseit. 22. Hii spernendo saeculum Christum sunt secuti, carnem suam macerant vilibus induti, pauperes et exules hos adhaerent tuti. ecce redarguti remanent ad jurgia muti. 23. Fratres diversiter in mundo conversantur ; quidam in scientia nimis gloriantur; quidam Marthae similes curis implicantur ; quid culpantur dum sic per figmenta lucrantur. 24. Frater in contractibus locum vendicabit ; divitis familiam totam gubernabit ; testamentum domini frater ordinabit; sic defalcabit ad eum quod quarta migrabit. 25. Cingulum militiae comites gestare decet, pro republica mortem non vitare, ad regis impérium hostes non vitare, orma frequentare, decet hos ardenter amare. 26. Hii mundi principes praeceptis armorum, potenter subjiciunl colla superborum, magnam secum retinent turbam famulorum, exemplar morum domibus procedit eorum. 27. Comites et milites quos gentes honorant, pauperum substantiam subito devorant, nil valet auxilium regis quod implorant, agricolae plorant, dum sic perenne laborant. 28. Vires patrimonii divites excedunt, exponunt res pignori ludere dum credunt, creditores saepius non solvendo laedunt. saepe bonis cedunt. sic a probitate recedunt. 29. Rectores dominici ministrant tutelam * gregis, ab hoc auferunt omnem coruptelam, hostis ad insidias apponunt medelam ; hanc per cautelam polerunt vitare querelam. 30. Rector verbum Domini debet praedicare, mendicantes pascere, plebem informare, infirmos et debiles saepe visitare officium clare studeal semper celebrare. 31. Christi Patrimonium detinent rectores; nomcn habent clerici, sed sunt venatores, histriones hominum, avium caplores : dispensalores dare consulerem meliores. 32. Emunt sibi praedia pauperum de bonis. non videntur memores dandae rationis, nihil de proverbiis curant Salomonis. immo student donis cognomen habere rationis. 33. Libenter, presbyteri, mane vigilate, quam leve sit Domini jugum degustate, distincte per ordinem Psalmos decantate, saepe laborate, Vitas Patrum recitate. 34. Evitare scandalum pro posse debetis ; infesti sunt laici vobis, ut videtis, et notant faciliter si quo vos erretis, ergo magis spretis sub rectis vivile metis. 35. Ecce sacerdotibus mundus jam repletur, ex hiis unus sobrius vix reperietur, centies inebrians calix repetetur ; statim spernetur haec qui non sana fatelur. 36. Inter Psalmos sincopa non erit oblila, dictio praelerita non esi repetita, una longa diciio fit et tripartita ; Christum spernunt ita per quern sunt haec stabilita. 37. Clericos simplicitas decet puellaris, hos ornat prae caeteris honor saecularis, castus simplex oculis, el vestis talaris, ex merilis claris ereseit bona fama scholaris. 38. Clericus obediens praeceptis magnalum, expleat fideliter injunctum mandatum, domini negociis cor sit applicatum, servitium gratum reddet se magnificatum. 39. Clerici spectacula saepe visitabunt, tabernas non deserenl, plateas calcabunl, et canem pacificum stantes excitabunt. libris tardabunt, ad ludos se properabunt. 40. Clerici negocia gerunt aliena ; extrahunt subtiliter aurum ex avena ; computant pro quindecim saepius in coena ; hos reget in poena Salhanas ardente catena. 41. Civitas burgensium commendalur curae ; annonam constituit custos praefecturae ; ex hoc multum proficit gentibus in rure, haec lex naturae fuit olim prodila jure. 42. Item cives gentibus jure praeferuntur ; Romae cives etenim liberi dicunlur ; legibus civilibus el gentes subdunlur. et qui quaeruntur per leges reperiuntur. 43. Burgenses sunt otio valde mancipati. horum deus venter est et ciphi praelati ; in nugis et aleis sunt exercitnti ; sed graviora pali nequeunt istis curiati. 44. Non sunt cives gentibus sed delamones (?). ancillas prostituunt, facti sunt lenones ; vendunt suos redditus, et fiunt praecones ; si quid eis dones, tibi componunt rationes. 45. Terrae satis utilis est lex mercatorum ; vendimus superflua manibus illorum ; si quid deest ulimur legibus fororum, sic commune forum stabiliter mercibus horum. 46. Ad hos saepe convolant rex et imperátor; maximis periculis subditur meralor, sive mari naviget sive sit viator, mercis scrutatur instat malus insidiator.