Kasza Péter (szerk.): Stephanus Brodericus - Epistulae (Bibliotheca Scriptorum Medii Recentisque Aevorum, Series Nova XIV., Argumentum Kiadó - Magyar Országos Levéltár, Budapest, 2012)
1532
25 30 35 40 45 50 rium Casalium,7 fratrem meum apud senatum Venetum serenissimi regis Angliáé8 oratorem datis. Insuper multoties etiam post dictum tempus, quotiens data est occasio tum cum Sanctissimo Domino Nostro, tum cum tota propemodum curia invigilantissi- mum officium meum exhibui, palamque persuasi, quod si res serenissimi regis Ioannis componeretur, procul dubio pax totius orbis exinde procederet. Et quod ita rex Chri- stianissimus9 et rex Angliáé sentiebant, qui si concordia et compositio huiusmodi non praecederet, suppetias pro defensione fidei contra Turearum impetum allaturi non erant, et quod sibi ipsis valde impium videbatur, quod si Caesariani regnum Hungáriáé consequi non possent malle permittere a Turearum rege illud cum evidenti periculo excidii totius residui [!] Christianitatis opprimi, quam a serenissimo rege Ioanne assequi. [3.] In praesentia, prout supra scripsi, postquam supradictae litterae mihi fuerunt [sc. redditae], Sanctissimum Dominum Nostrum conveni, et Sanctitatem Suam plus, quam antehac fecerim, admodum inflexi, adeo ut mecum decreverit nuntios serenissimo regi Ioanni ac etiam Romanorum regi destinare, qui nomine Sanctitatis Suae cum caesare et Ferdinando curet pro viribus, ut differentias regni Hungáriáé in Sanctitatem Suam compromittant. Sed hactenus desuper nihil deliberari potuit, vix enim Sanctitas Sua litteras perspicere potuit. Ego nonnullos ex cardinalibus adivi,10 11 nec desistam ad Sanctitatem Suam iterum atque iterum reverti, ac omni conatu et diligentia enitar, ut aliquid boni in huiusmodi re proficiam, et aliquid boni a pontifice decernatur.11 [4.] Sanctitas Sua et plerique alii in medium adducunt, quid certi habebimus, quod compositis rebus serenissimi regis Ioannis rex Turearum Italiam bello infestaturus non sit.12 Ad responsum dedi, et multis quidem argumentis et rationibus, quae super his adduci possunt, quae a viris sapientia praeditis approbantur. [5.] Mihi profecto admodum displicet, quod huiusmodi litterae tam sero pervenerint, quia antehac aliquid boni successisset. Et quod litterae illae serenissimi regis Ioannis deperditae fuerint. Ego quidem libentissime ac omni studio huiusmodi fungar officio pro serenissimo rege, tum quia videor me illi perpetuo devinctum, quia maiestas sua valde nobis confidit, tum quia provincia haec iustissima est, et quod regi Christianis- simo et regi Angliáé rem gratissimam efficere mihi persuadeo. 7 Giambattista Casali (around 1495-1536). 8 English King Henry Vili. 9 King of France Francis I. 10 See the letter by Gregorio Casali to Szapolyai on 13 January 1532. In this he lists the Cardinals he approached to help Szapolyai by name (Grimani, Salviati, Pisani, Monte, Farnese). See HHStA, Ung. Akt. Fasc. 20. Konv. A. fol. 70. 11 On Casali's advice, the Pope decided to send Francesco Marsupino to Szapolyai in legation a few days later. See HHStA, Ung. Akt. Fasc. 20. Konv. A fol. 70v. In the end of January Casali had to inform Brodarics that the Pope still decided to postpone Marsupino’s legation. On this see the following letter. 12 The Patriarch of Aquileia, having arrived in Rome from Istanbul in the end of 1531, reported that the Turks are poised to attack Italy in 1532 with a huge fleet. These news created immense anxiety in the papal court and contributed to the fact that French and English legates who intervened for Szapolyai had the Pope intervene at the talks between Ferdinand and Szapolyai. See Fraknój Vilmos, János király és a római Szentszék, Századok, 1902, 804-805. 286