Bock: Hand-Atlas der anatomie des menschen (Leipzig, 1850)
y Arterien (s. Fig. 1. u. 2.): 1) Carotis communis dextra, rechte Kopfp. (Sie tritt unter der Kreuzungsstelle des m. sterno-cleido-mastoideus unu omo-hyoideus hervor ins trigonum cervicale, welches zwischen den genannten Muskeln und dem hintern Bauche des m. digastricus gebildet wird.) 2) Carotis externa s. facialis. 3) Carotis interna s. cerebralis. 4) Art. thyreoidea superior. 5) Art. laryngea superior. 6) Art. lingualis. 7) Ramus hyoideus art. lingualis. 8) Art. maxillaris externa s. facialis. 9) Art. submentalis. 10) Art. coronaria labii inferioris. 11) Art. coronaria labii superioris. 12) Art. angularis (Fortsetzung der art. maxillaris externa). 13) Artt. pinnales s. alares nasi. 14) Art. dorsalis nasi. 15) Zusammenfluss der art. angularis und ophthalmica zur 16) Art. frontalis. 17) Art. temporalis (superficialis ). 18) Art. transversa faciei. 19) Artt. auriculares anteriores (inferior und superior). 20) Ramus frontalis 21) Ramus occipitalis 22) Art. occipitalis. 23) Art. auricularis posterior. 24) Art. subclavia, Schliisselbeinpulsader. 25) Art. transversa scapulae. 26) Art. transversa colli. 27) Art. cervicalis superficialis. 28) Plexus (nervosus ) brachialis. art. temporalis. Fig. 4. Diese Figur zeigt den Verlauf der linken firt. tuts.rilltsritt internus der obere Theil des linken Unterkieferastes ist weggenommen , ebenso das Jochbein und die äussere Wand der Augenhöhle. Auf diese Weise ist die Schläfengrube und die Fiiigelgaumengrube (s. Tab. II. Fig. 5.) geöffnet. I. Os frontis, Stirnbein. II. Ala magna (superficies temporalis) ossis sphenoidei. III. Os maxillare superius (superficies temporalis ). IV. Innere Wand der Augenhöhle (lamina papyracca und os lacrymale). V. Os zygomaticum, Jochbein. VI. Ramus maxillae inferioris. VII. Corpus maxillae inferioris. (Die vordere Wand ist weggehrochen, damit man den canalis alveolaris inferior sehen kann.) Muskeln: a) M. pterygoideus externus. b) 71/. pterygoideus internus. c) 71/. masseter. d) M. orbicularis oris. e) M. stylo-hyoideus. f) M. buccinator. Arterien: 1) Carotis communis sinistra. 2) Carotis interna s. cerebralis. 3) Carotis externa s. facialis. 4) Art. occipitalis. 5) Art. auricularis posterior. 6) Art. temporalis (superficialis). 7) Art. auricularis anterior inferior. 8) Art. auricularis anterior superior. 9) Art. maxillaris interna. 10) Art. meningea media, mittl. Hirahautp. (Sie steigt durch das foramen spinosum in die Schädelhöhle.) 11) Artt. temporales profundae , für den m. temporalis. 12) Art. alveolaris inferior, untere Zahnp. 12*) Ramus mentalis art. alveolar, inferioris. 13) Art. buccinatoria. 14) Art. alveolaris posterior. 15) Art. infraorbitalis. (Sie tritt durch die fissura orbitális inferior in den canalis infraorbitalis.) 16) Art. infraorbitalis, wo sie durch das foramen infraorbitale aus dem Kanale ins Gesicht tritt. 17) Art. spheno-palatina. (Sie tritt durch das foramen spheno-palatinum in die Nasenhöhle.) 18) Art.pterygo-palat. s.palat. descendens. (Sie läuft durcii den canalis pterygo-palatinus zum Gaumen herab.) 19) Art. ophthalmica, Augenpulsader. (Sie ist ein Zweig der carotis interna n. kommt durch das foramen opticum in die Orbita.) 20) Art. ethmoidalis posterior. 21) Art. ethmoidalis anterior. 22) Art. supraorbitalis. 23) Zosammenfluss der art. ophthalmica mit der art. angularis zur 24) Art. frontalis. 25) Art. maxillaris externa s. facialis. 26) Art. coronaria labii inferioris. 27) Art. coronaria labii superioris. 28) Art. angularis. 29) Art. dorsalis nasi. Fig. 5. Diese Figur stellt das M eras , an welchem durch Hinwegnahme der vordem Wand die 'Ventrikel geöffnet worden sind, dar. a) Atrium dextrum, rechter Vorhof. b) Auricula cordis dextra, rechtes Herzohr. c) V en. cava superior s. descendens. d) Atrium sinistrum, linke Vorkammer. e) Auricula cordis sinistra, linkes Herzohr. f) Venae pulmonales s. arteriosae. g) Ventriculus dexter s. pulmonatis. h) Septum venlriculorum. i) Macros, apex cordis, Spitze des Herzens, k) Ventriculus sinister s. aorticus. 1) Trabeculae corneae. in) Musculi papilläres. n) Chordae tendineae. 0) Ostium venosum dextrum. (Gommnnicationsöifuung zwischen rechter Vorund Herzkammer.) p) Valvula tricuspidalis, dreizipflige Klappe, q) Oberer od. vorderer Zipfel j de r ^ r) Hintererod. uuter. Zipfel tricu s„ id a, i s \ t rr ' PI i [/(OUd//(UUUi)> s) Aeusserer Ztplel. ) ' t) Ostium arteriosum dextrums.pulmonale. (Führt in die Lungenarterie.) u) Valvulae semilunares. (Eine vordere, äussere und innere; s. Fig. 10.) v) Art. pulmonatis, Lungenarterie, w) Ligamentum arteriösem, beim Embryo der ductus arteriosus Rotalli. (Er führt aus der art. pulmonatis in die aorta.) x) Art. pulmonatis sinistra. y) Art. pulmonatis dextra. z) Ostium venosum sinistrum . (Communicationsölfnung zwischen linker Vorund Herzkammer.) <z) Valvula mitralis s. bicuspidalis. (?) Oberer od. innerer Zipfel ) der valvula y) Unterer od. äusserer Zipfel j mitralis. 8) Ostium arteriosum sinistrum s. aorticum. (Führt in die aorta ascendens .) 1) Valvulae semilunares. (Eine vordere, innere und äussere.) Q Aorta ascendens , aufsteigende Aorta. y) Arcus aortae , Aortenbogen, •ö) Art. anonyma s. innominata. i) Art. carotis (communis ) sinistra. x) Art. subclavia sinistra. Z) Aorta descendens , absteigende Aorta. Fig. 6. Diese Figur zeigt das Herz, dessen vordere Wand weggenommen worden ist, so dass die 4 Herzhöhlen geöffnet daliegen. a) Atrium dextrum, rechter Vorhof. b) Ostium venae cavae inferioris. c) Valvula Eustachii. d) Ostium venae cavae superioris. e) Septum atriorum, Vorhofs-Scneidewand. (Beim Embryo mit dem foramen ovale , welches sich nach der Geburt schliesst und zur fossa ovális wird.) f) Sulcus circularis s. transversus. (Deutet das Septum zwischen Atrium und Ventrikel an.) g) Ventriculus dexter, rechte Herzkammer. h) Ostium venosum dextrum. (Oeflnung zwischen rechter Vor- und Herzkammer.) i) Valvula tricuspidalis. k) Vorderer Zipfel 1 (mit mm. papilläres) 1) Aeusserer Zipfel > der valvula tricuspim) Innerer Zipfel. ) dalis. n) Trabeculae carneae. 0) Septum venlriculorum. (Aeusserlich durch den sulcus longitudinális angedeutet.) p) Ostium arteriosum dextrum s. pulmonale. (S. Fig. 5. t.) q) Valvulae semilunares (3 Stück), r) Atrium sinistrum, linke Vorkammer, s) Venae pulmonales sinistrae. t) Vv. pulmonales dexfrae. u) Ventriculus sinister s. aorticus. v) Valvula mitralis s. bicuspidalis. (Am ostium venosum sinistrum.) w) Aeusserer Zipfel ) der mützenfiirmigeu x) Innerer Zipfel ( Klappe, y) Ostium arteriosum sinistrum s. aorticum. (Mit 3 valvulae semilunares.) z) Art. coronaria cordis dextra. a) Ramus circumjlexus ) art. coronariae (?) Ramus descendens ) cordis sinistrae. Flg. 7. Diese Figur stellt die hint ere Fläche des Herzens mit ihren Blutgefässen dar. a) Atrium dextrum, rechter Vorhof. b) Ostium venae cavae inferioris. c) Ventriculus dexter, rechte Herzkammer. d) Mucro s. apex cordis. e) Vallecula , Eindruck an der Herzspitze. f) Atrium sinistrum, linke Vorkammer. g) Venae pulmonales s. arteriosae. h) Ventriculus sinister, linke Herzkammer. 1) Sulcus transversus s. circularis s. atrioventricularis. k) Sulcus longitudinális posterior. 1) Vena coronaria magna cordis. m) Vena coronaria cordis media. n) Art. coronaria cordis dextra. 0) Ramus circumjlexus art. coronariae cordis sinistrae. p) Vena coronaria cordis dextra. Fig. 8. • Diese Figur stellt den von vorn geöffneten linken Ventrikel dar. a) Wand des ventriculus dexter. b) Ventriculus sinister. c) Ostium arteriosum dextrum s.pulmonale. d) Art. pulmonatis s. venosa. e) Valvulae semilunares (äussere u. innere). f) Valvula tricuspidalis. (Am ostium venosum dextrum.) g) Vorderer Zipfel ) der valvula tricuspidah) Aeusserer Zipfel > Iis (an mm. papilläres 1) Innerer Zipfel ) geheftet). Fig. 9. Diese Figur zeigt den linken Ventrikel , dessen vordere Wand weggenommen ist, so wie das ostium venosum dextrum von oben. a) Wand des ventriculus sinister. b) Ventriculus dexler. c) Aorta ascendens (geöffnet). d) Valvulae semilunares (äussere u. innere). e) Valvula mitralis s. bicuspidalis. (Am ostium venosum sinistrum.) f) Aeusserer Zipfel ) (m. papillaris) g) Innerer Zipfel. ( der valvula mitralis. h) Valvula tricuspidalis. (Am ostium venosum dextrum.) Fig. 40. Diese Figur zeigt das ostium aorticum, mit den , durch Druck des Blutes geschlossenen, 3 Semilunarklappen von oben gesehen, dar (nach Retzius). a) Wand des bulbus aortae. b) Sinus Valsalvae. c) Tubera. d) Noduli Arantii (an jeder Klappe ein Knötchen). e) Lunulae, d. s. die neben den Knötchen liegenden Ränder der Klappen , welche von dem hinabdrückenden Blute in senkrechter Stellung dicht an einander gepresst werden und so die Oeffnung fest verschliessen.