Waldstein, Francis – Kitabiel, Paul: DESCRIPTIONES ET ICONES PLANTARUM RARARIORUM HUNGARIAE VOL. 2. (1802)
i6i congefti, in feries octonas longitudinales obliquas difpofiti, amenta ovata referentes; faeminei in ítrobilos rotundato-ovatos , atropurpureos , erectos, ternos vel quaternos , rarius binos , in apicibus ramulorum hornorum feifiles compacti , cum interjecta gemma pro ramuli prolongatione Se Itrobilis faemineis futuro anno proferendis. MASCULIS floribus pro calyce funt fquamae quaternae ovatae, fcariofae, fuscae, Se bractea lanceolata, fcariofa, fusca, ipfi flori longitudine aequalis, ramulo tamquam receptaculo communi, innata; antherae plurimae tamquam in amentum fpicatum denfum intra fquamas illas fubpedunculatum congeftae , columnae communi (apice non divifae) absque filamentis propriis infidentes, fquainae, cujus apex primum purpurascens, deinfuscus, rotundatus, erectus prominet , inferius adnatae, fulco bifariam divifae, biloculares; pollen fulphureum. FAEMINEI ftrobili bafi fquamis ovatis, fcariofis, fuscis, plurimis, imbricatis cincti, compofiti fquamis duplicatis, rotundatis, paulo latioribus quam longis, atropurpureis: inferiore paulo majoré, tenuiore, margine albida; fuperiore craffa, rigida, planiuscula, fed cum eminentia longitudinali in apicem erectiusculum fubulatum atropurpureum excurrente. Piflilla minima, ut vix microscopio videantur, fquamis denfiifimis impacta. FRUCTUS ftrobilus ovatus, patulo - erectus: fquamis demum hiantibus, rigidis, cuneiformibus, verfus apicem incraífatis, mucronatis, mucrone in inferioribus Se fummis deíiciente. Nuces binse, parvae, oblique obovatae, dorfo fubcarinatae, involutae membrana in alam margine interiore rectam, exteriőre Se angulis rotundatam, fuperne oblique truncatam expanfa. Truncus communis ut in multicaulibus aliis ítirpibus, raro adeít ? idemque tunc radicans Se quodammodo in radicem abiens. Infíorescentiae ea ratio, qua flores faeminei Se masculi diveríis truncis innascuntur, frequentior eft illa, qua diverfi fexus coni ramos ramulosve ejusdem trunci occupant; Se inter innumera fpecimina unicum vidimus, in quo penes ítrobilum faemineum pnegreífo anno foecundatum enascebatur rainulus masculis floribus onuftus. Truncos ramosque fseniineos faepe robuftiores vidimus masculis, Se notavimus, pofteriores communiter infra flores prodire, faepiílime folitarios, fparfos; priores autem inter ftrobilos enasci, binos, oppofitos, ternos, quaternosve. Cum fingulis annis novi florum verticilli circumdent ramos; hi interrupte folioíi evadunt, atque ita numero interruptionum durationem foliorum indicant, qua ratione didicimus, ea in fextum annum Se ultra perdurare. Strobili faeminei in tertium annum usque perfiflunt: primo nimirum florent; altero fructus increscit; tertio ante florescentiam novoruni femina fpargunt, faepe adhuc poft illám cum aliquot horum refidui. Omnes partes fauciatae, ítrobili autem juniores fponte, hj^alinum Se fragrantem balfamum fundunt atque deítillatione oleum aethereum praebent fragrantiílimum, fub nomine balfami carpatici notum. Habitat in pronis alpium Arvenfium, Liptovienfium, Scepufienfium, Marmarofienfium Se Croaticarum lateribus, in poftremis fub finem Junii, in aliis uno prope menfe ferius florens. Qui fruticem hunc pro varietate P. Mugho Jacq. (Icon. pl. rar. 1.193.^ aut P. Sy 1veítris Lin. habent, certo errant. Nos ecquidem minimé dubitamus, eífe climati alpino vim magnam incrementum arborum imminuendi: ipfi quippe Fagum fylvatiS s
