Levéltári Közlemények, 28. (1958)
Levéltári Közlemények, 28. (1958) - FORRÁSKÖZLÉS - Jakó Zsigmond: Viser Lipót értekezése a megyei levéltárak lajstromozásáról 1785-ből / 151–172. o.
164 Jakó Zsigmond pergunt, facile evitabitur haec molestia, si in unum librum relati fuerint, ex quo iisdem ostendi possit, quid juris habeant. Reliquum comitatus universitatis érit, ut hunc aut iliura in authenticum comitatus catastrum referat. Praeterea, ne ex identitate nominum pluribus familiis propriorum confusio enascatur, aut registrator opus suum ipse perturbet, diligenter advertet, ut cuilibet cum expressione nominis etc. ultimam etiam differentiam adscribat, quae in appositione loci originis aut habitationis consistet. Ita porro, si quis penes testimohiaies comitatus A. vei B. aut sedis, vei gubernii nobilitatem suam legitimaret, cujus testimoniales successive fisci opinioni substratae sunt, tunc registrator tam testimoniales comitatus A., quam subsecutam fisci magistratualis opinionem in hoc merito depromptam citabit. Liber XII. Dignitatum, characterum efc. — Duodecimus liber collationes dignitatum, characterum et officiorum pro objecto habet. Liber iste ipsius _yirtutis index érit, quam augustissimi imperatofes et reges nunquam non in bene meritis patriae civibus praemiare consueverunt. Liber XIII. Status personalis. — Decimus tertius liber stätum personalem ipsius magistratus publici et aliorum, qui officia honorifica in comitatu gesserunt, comprehendet. In hunc librum referri possunt etiam ii, qui ad gerendos magistratus candidati sunt, quamvis electi non habeantur; nam esse candidatum ad honorifica officia g pro merito allegari potest, igitur advertet registrator, ut eorum accuratam seriem" ineat, ut in casum, quo quis superinde aut testimoniales, aut serien* protocolli expediri necesse habet, hoc quoque in passu ab accurata rerum pertractatione commendetur. Liber XIV. Assessorum tabulae iudiciariate. — Decimus quartus liber recensebit assessores tabulae iudiciariae in unum omnes ordine alphabeti collectos cum adnotatione anni et reliquarum rubricarum, ut inde quilibet suam praecedentiam videre et quaestiones hoc nomine formari quibiles (!) sine negotio dissolvi possint. §. VIII. j De titulo horum librorum eorumque repositione. Hos proinde libros taliter (ut praemissum est) adpromptatos in corio compingi, singuloque suum titulum cum signo thecae (quemadmodum de protocollis dictum) apprimi faciet registrator. Quod si matériáé unius libri in justo május corpus excrescant, tunc pro distinctione addatur, in titulo. Exempli gratia: Politicorum Lib. I. Volumen I. Lib. I. Vol. II. vei III. Sic militarium liber in serié numeri ordinalis numeralis semper érit secundus et si plura Volumina habuerit, tunc ejus titulum non nisi ratione voluminum variari oportebit. Sic: Liber II. Militarium. Volumen VI. Porro pro iisdem libris separatus in tabulario locus designetur in quopiam armario. Observandum tamen hoc loco occurit: 1-mo. Materias istas statim cum initio operis in libros referri non posse; contentus sit registrator, si libri cujusvis extractum in repertorio exhibere valeat, ne tamen sibi inaniter laborem multiplicet, documenta, quae circa praemissas materiarum classes tractant, inter reliqua acta ad fasciculum non reponet, verum seorsim singulum annum conservabit ordine chronologico, ut si necessitas eorum recurrerit illico exbiberi valeant. Quod si subinde integram collectionem habuerit, methodo praescripta in libros referet et collata singula cum suo originali copia, ipsum originale ad fasciculum, ad quem pertinet, reponet. 2-o. Libros quattuor ad objecta mere personalia relatos qualitatibus repertoriorum (ut jam dictum) instruendos esse. Cum enim eorum acta per extensum non describantur, consequens est eosdem extra se repertórium nullum habere, sed ipsos hos libros proprie repertoria esse iisdem rubricis instructa, quibus respectiva classis eorum actorum instruitur. Caput III. De regestratione ad praxim adplicata. [A lajstromozás gyakorlati keresztüvitelének során a titulatura feltüntetése, mint nevetséges dolog, mellőzendő. Annál szükségesebb azonban az iratok keltezésének, tartalmi kivonatának a külzeten való feljegyzése, a válaszok fogai-