Wiczián Dezső: Luther-tanulmányok. I. Luther, mint professzor. Budapest 1930. (A Luther-Társaság kiadványai. Új sorozat XII.)

JEGYZETEK

90* ad cognitionem aliquam Christi. Ibi videbam allegorias non esse, quid Christus signif icaret,'sed quid fChristus esset. 12

7 Enders I. 142. 1.: ... verum ad cognitionem Christi et gratiae Dei (id est ad secretiorem spiritus intelligentiam) longe mihi plus videtur conducibilis B. Augustinus et Ambrosius: maximé ,cum B. Hieronymus nimis origenisare (id est allegorisare

) videatur. f 128 \y v. 280. 'sk. 1.: \Cum autem scripturae et verbi dei oporteat esse unum, simplicem constantemque sensum, ne (ut dicunt) sacris literis caereum nasum faciamus, Justum est, Pauli sensum praeferri omnium aliorum patrum sensui, sive Ambrosii, Augustini, Athanasii, Hieronymi. Quae ideo dico, ne quis more seholasticorum doctorum statim pro oraculo sequatur, quiequid in aliquo Illustrium patrum legerit, 'ut quidam solent, qui hac ratione nobis sripturam in meras lacinias sensuum secuerunt, ut tot sententias prope habeamus, quot^syllabas. V. ö. V. 644.1. — W II. 515, 28 skk.: Nam quo minus d. Hieronymus Paulum intellexit in his et similibus locis, causa fuit operum legis non recta cognitio et nimia Origenis allegorisatio. 12

8 W 1. 549. 1. V. ö. W V. 111, 23.: Ego, ubi non cogit necessitas inevitabilis, mysticas intelligentias et fugio, et fugiendas suadeo, quod sint mire periculosae. 13

0 Holl: Ges. Aufs. I. 551. sk. 1. 18

1 W V. 280, 36. sk., 22, 35. skk. 132 w 644

? 39_ g]^; Nonne impiissimum est sie partiri scripturas, ut literae neque 'fidem, neque mores neque spem tribuas, sed solam históriám iam inutilem? 13

3 W III. 11. 1. 13

4 V. ö. idevonatkozólag Erdmann Schott: Fleisch und Geist nach Luthers Lehre c. tanulmányát. 135 -yy 2654 a. sz.: Staupitius dicebat: >Si vis disputare de praedestinatione, ineipe a vulneribus Christi, et cessabit; sin pergis diseeptare pro illa, perdes Christum, verbum, sacramenta et omnia etc ... In ^verbo manendum est nobis, in quo Deus nobis revelatur et offertur salus, si 'illi credimus

... In Christo autem omnes thesauri sunt absconditi; extra ipsum omnes clausi. — Hasonlóan ugyanott 1490. sz. és a párhuzamos helyeken. 13

6 K. Bauer: Die Wittenberger Universitätstheologie, 21. sk. 1. Ernst Wolf: Staupitz und Luther, 1927. 137 -yy jjj^ 13, 6.: Omnis prophetia et omnis propheta de Christo domino debet intelligi. 13

8 W III. 12. sk. 1. «a jy_ 153^ 27.: Ego non intellego usquam in Scriptura misi Christum crucifixum. — III. 620, 4.: Nescito enim Christo impossibile est habere intellectum in Scriptura, cum ipse sit sol et veritas in Scriptura. — III. 63, 1.: Crux enim Christi ubique in Scripturis occurrit. — Ficker, Rom. I. 4, 20: Tota (sc. Scriptura) de Christo sit intelligenda.

—V. ö. Hirsch

—Rückert, Hebr. 215. 1. — Hasonlóan az 1517-ben kiadott hét bűnbánati zsoltár befejezésében, W I. 219. 1.: Das beken ich vor mich, alsz offt ich weniger yn der schrifft dan Christum funden hab, bin ich nach nie sat wurden. 14

0 E. Vogelsang

: Die Anfänge von Luthers Christologie nach der ersten Psalmenvorlesung. 1929. 14

1 K. Holl i. m. 111. 1. jegyz. 14

2 W IV. 137, 28. 14

3 W III. 46, 28 sk. 14

4 W III. 11, 33. skk.: In Scripturis itaque nulla videlicet (?valet)