Fabó András: Monumenta evangelicorum Aug. Conf. in Hungaria historica I-II Pest 1861-1863.

I. kötet - Pars prima - Séctio II.

ori coetui Evangelico saluti fore existimaret. Hinc factum est, ut procedente demum tempore non solum populoso coetui Váralyien- sium Pastor fuerit datus, sed etiam XXIV. Regalibus Ministris nomine Senioris moderaretur. Hoc ei ad laudem perpetuo duraturam scribi debet, quod C. Christopborus Thurzo terrae Scepusien- sis perpetuus et I. Comitatus Sárosiensis supremus Comes, qui a sacris Evangelicis desciverat, ejus operosa diligentia et argumentis ex verbo divino petitis, de veritate Evangelica convictus animum mutaverit et post annos 9. quibus sacris R. Catholicis adhaeserat, 23. Martii sive Dominica Reminiscere anno 1613. praevia confessione in arce Scepusiensi edita ad Evangelicos redierit et confirmata Ven. Sacramento fide nunquam amplius se ab agnita veritate passus fuerit dimoveri. Exstat, quod scio, notabilis hujus conversionis historia a Xylandro ipso, dum viveret, bona fide consignata d), quam !amen avaris quorundam scriniis detineri, neque ad publicam omnium pervenire notitiam, multi juxta mecum dolent, si dolere satis est, quod dedoleri potest nunquam. Dum ita commissam sibi provinciam Xylander tueretur, factum est, ut in Synodo Szepes-Várallyiensi e) an. 1614. mense Jan. celebrata, communibus suffragiis in Superintendentem I. Comitatuum Scepusiensis et Sád) Videatur in hanc rem prolixa Praefatio D. Samuelis Pomarii Disputationibus ejus de Peccato Originali Eperjesini conscriptis praemissa an. 1669.

e) Certum est et exploratum, statim post reformatam religionem Evange- licam apud Hungaros Synodos in negotio religionis fuisse celebratas. Ne quid enim adjiciam de Synodo quinque Lib. Reg. Civitatum ante exhibitam an. 1549. regi Ferdinando Confessionem celebrata, certum est in oppido Erdőd sub tutela Casparis Dragfii an. 1545. coactam fuisse Synodum, in qua XXIX. Ministri Evangelici XII. Articulos sanxerunt, Confessionem Augustanam confirmarunt et Art. XI. secessionis a Pontifice Romano rationem reddiderunt. Huc pertinet ex sententia Historiae Diplomaticae Synodus Tornensis, in qua an. 1549* peculiares Articuli de officio Ministrorum fuerunt conditi. Ad haec Synodus Leutschoviensis an. 1597. iu causa M. Antonii Platneri ibidem Pastoris celebrata. Hunc enim M. Johannes Rhaw Rector Leutschoviensis, patria Lubecensis, vir doctissimus, in peste an. 1600. 13. Aug. Leutschoviae mortuus, Calvinismi accusaverat et quod Pastori animarum turpe fuit, etiam in ipsa Synodo convicerat. De Synodo Várallyiensi dictum in antecedentibus quod satis est