Fabó András: Monumenta evangelicorum Aug. Conf. in Hungaria historica I-II Pest 1861-1863.
II. kötet - ADVERSARIA - SECTIO I. - CAPUT I.
43 der Jubel-Predigt scholares, ostiatim cantu victum quaerentes, reformatoribus adnumeravit. Cantiones a Luthero aliisque piis viris compositas, multum ad hanc rem momenti adtulisse, nullus diffiteor. Nam non tantum Augustinus in Libro confessionum canticis veritatem instillari ad- seruit; sed etiam ipsa docuit experientia, sub initium reformationis comites oldenburgenses, bentheimenses, diepholtanos *), essenses , hol- steinenses, cives item jeveranos, hamburgenses ** ***)), erfordenses , alios- que beneficio hymnorum quodam evangelii amore captos et ad veritatem a Luthero propositam adductos esse, uti ex Hammelmanno probavit celeb. Wernsdorf in Dissertatione de progressu emendatae religionis p. 67.. Maria, regina Hungáriáé, Ludovici II. con- jux et Caroli V. atque Perdinandi I. imperatoris soror, hymnis bohemi- cis ut quam plurimum delectabatur. Hinc ei Lutherus non tantum qua- tuor psalmos, videlicet XXXVII., LXIL, XCIX. et CIX. cum explicatione dedicavit; sed etiam, ut memoria ejus in ecclesiis nostris supersit, elegantem illum hymnum: Mag i ch Ungliicknichtwieder- stahn etc., qui initialibus litteris nomen Mariae exprimit, uti ex Scul- teto Seckendorfius in Commentario suo de lutheranismo libr. II. sect. IX. p. 56. sq. recognoscit, posteritatis gratia composuit. ***) Hujus elegantissimae cantionis compositionem non Luthero, sed ipsi Mariae reginae adtribuit Danhauerus rerum ecclesiasticarum peri- tissimus in dedicatione tomi IV. Lactis catechetici, uti et patrius scriptor rev. Tobias Masnitius in Vinea Dei electa p. 151. cum Backio existimabat, nec sine ratione. Ita enim in cantione illa conditio vitae et fata reginae exprimuntur, ut praeter eam nemo recognoscere potuerit melius. Nam sacris evangelicis lubentissime opitulari voluisset, sed quia per Hieron. Alexandrum archiepiscopum bru"dusinurn apud Carolum V. accusata ausa non fuit, de quo Luthero nondum innotuerat quidpiam, omnem causam deo, arbitro vitae et statori verita*) E i b a y n á 1: bipontanos. **) Ribaynál zárjel közt: et rex Sveciae, Gustav. Wasa, audito eantu apud hamburgenses, sacris post cum regno accessit. ***) A mik következnek, megvannak ugyan Ribaynál is, de a szóban forgó ének szerzőjét illetőleg ellentétben állnak az előbbiekkel, épen azért Doleschalnál ez áll: Mariam reginam hymnum illum composuisse, uti rev. dnus Tobias Masnitius in Vinea dei electa pag. 151. cum Backio existimabat, non credo.
