Memoria Basilicae Strigoniensis anno 1856. die 31. augusti (1856)
n* —« 70 solemnia semel in anno cum honore potuissent celebrari, et Canonicorum conventus adeo esset per exilitatem proventuum abolitus, ut nullus ipsorum Canonicorum praeter solum ipsum Praepositum in ipsa Ecclesia poterat commorari. Charitatis igitur zelo ducti grandissimis necessitatibus huius Ecclesiae personaliter benigno suffragio volentes succurrere — ipsam Ecclesiam ob remedium animae nostrae solemniter cooperiri facientes et de Fratrum Nostrorum beneplacito et consensu certum numerum Canonicorum in ipsa Ecclesia memorata ordinantes statuimus : ut octo Canonici in ea continue commorantes coelestis Regis Filio debeant famulari, ubi olim quatuor tantum fuisse videbantur, ita tamen, ut nullus ibi Canonicorum creari possit, nisi prius fuerit Diaconus vel Sacerdos ; qui si fuerit Diaconus, intra annum ad Sacerdotium pi’omoveri teneatur.“ Addidit huic constitutioni insignem dotem. ') Ecclesiarum iniquos direptores, implorata etiam Benedicti XII. Pontificis auctoritate coercuit. Regem Ludovicum Magnum coronavit, Juveni Principi continuo adfuit. Rege ad bellum Neapolitanum digresso Hungáriám per duos annos gubernavit, cives in officio, in alta pace continuit, familiam S. Pauli Eremitae Agriam introduxit.2) Lectu dignissima sunt, quae Fragmentum Turoczyanum de Csanadino habet: „Anno 1329. dominus Chanadinus, episcopus Agriensis, filius comitis Thomae, filii Panga- racii de Telekd, de genere Csanád, egregius Doctor in iure, per Papam Joannem XXII. divina providentia Archiepiscopus Strigonien- sis creatur; qui mox sanctuarium Adalberti, gloriosi Martyris, Ca- thedralis suae Ecclesiae, funditus eversum et totaliter demolitum, sectis lapidibus et dolatis ac curiosis caelaturis, columnis duris, basibus et epistyliis, mirifice fabricatis, arte latomica, et cum gloriosa testudine inchoavit, ac inchoatum opus cum fenestris vitreis decorando et exterius propugnacula faciendo, nec non totam ecclesiam tegendo, celeriter et feliciter consummavit. Nam et eamdem ecclesiam tabulis deauratis, calicibus peroptimis et ornamentis pretiosis ac aliis utensilibus ecclesiarum super omnes suos Praedecessores magnifice et abundantius opimavit ac uberius fecundavit. Moenia etiam et turres castri, quae prae nimia vetustate, et ex negligentia suorum Praedecessorum fere approximabant ruinae, fecit totaliter renovari ; turres destructas erigere, tegere et omnia studuit curiosius meliorari. Nam J) Cod. Dipl. Vili. V. IV. p. 246. — a) Sclimitth. op. cit. p. 187.