Deák Antal András: A Duna fölfedezése
Tartalom - III.A DANUBIUS PANNONICO-MYSICUS, 1726
88 mus. Inde ad medium menfiem Auguítí non adeo ienfibiliiter folent decrefcerc, verum caniculx diebus transaclis perpetira quafi indpit deerclcere, plus tarnen, feu minus, pro ratione tempeftatum ,ac pluviarum, quae in montibus cadunt, unde oritur aliquando inlolitum incrementum. Id quod contingere magis folct medio Autumno, Sc adventu Veris , brevi autem durarurum. Aurumno, ac Hyemc ob defectum pluviarum, ficcitas aliquando fuit inlolita, adeoque maximum in Danubio decrementum , quod niediante appoiitá inter reliqua prob la fecHonis comparari potcit. cum omnibus iis variis majoribus, ac minoribus dccrementis notatis ab obfervationibus quae habitas íünt annis 1693. 94. Sc 95. Hoc monitum, qubd in eádem tectione menfura confiderari debet, inipiciendo a piano incrementi maximi, ufque ad planum dccrementi minoris. Hinc autem ad fundunn , five planitiem AIvei nullam quantitatis menfuram determinavimus, quia fitús varietas, Sc iftam quoquc iuvolvit varietatcm. Tempore magnarum űccitatum vero , nivium ac pluviarum ob defedum , obicrvaram , qubd iolita Danubii aqua non idefecerat prxterquam parte molis fux: unde nece/Tum eft ailerere, Flumina ortus habere fuos a fontibus, qui montibus in altis defoffi late.iut. Mi Fontes, juxta Bartolinum, non nib a penu reiervato pluviarum, ac nivium, qux inter laxa raontium per meatus Terrx occultos decurrant, cxurgerc, ac caulx uti exdem per monies leptem defecerint, relervationcs quoque pluviarum, juxta iplius Hypothelin afiumi, Se Danubius ipfe exficcari deberet; attamen eádem ille feroper proportione aquarum rclpcctu habito ad tempeftates nivium, ac pluviarum perpetim confiltit. Clarum ergo per id fieri mihi videtur, fontcs ordinarium quoddam alimcntum five per circulationes Óceáni, five aliunde id fit, per vias fubterraneas de grandi illa mafla Elementi aqux habere, illafque rcfervationes nivium, ac plu\iarum alimcntum hoc potiüs augere, quám dare valeant. D E