Deák Antal András: A Duna fölfedezése

Tartalom - III.A DANUBIUS PANNONICO-MYSICUS, 1726

D A N U B I I. 239 RaícianiNationis Slav® pars funt; rilius vidclicct, qux totum Ulyricum, Dalmatiam, Croatiam, Sclavomam, Bolhám, Scrviam , Bulgariamque occupat, Lingua; tanúim cxiguá quadam diveríitatc, fcu potius Dialedorum varietatc interfperfá. Hi quoquc Linguam Illyricam habent. Iidcm in Hungáriám confluxcrunt, poltquam Hungan majorem Hungarix partem deíéruerunt, occupantibus Turcis Tomi ivar, öc Budám: Turcx fiquidem cupicntes loca ab Hungarh deícrta nuvis Gcntibus replere, Servix Incolas convocarunt 6c collegorunt, qux Regio montibus afpera, 6c natura inops clt,6c nnagni,ac pene incredibilis bencficii loco iítx Gentes habuerunt, patrii Soli fterilitatcm in ubertatem vaftorum Hungarix An-or um [xrmutarc, fedcmque figere circurai Danubialcs, Tibifcanas, aliafque Paludes, ubi pilcationibus uberrimis fruerentur. Ipforum nomen originem trabit a Ralcá, Servix fluviolo, per v

allem Stariulach in Moravnm flumen decurrentc, ad quem antiquiliimas áias fedes iortiti liint. Ampliora fibi Tcrrx fpatia quxrentes, qui eta fc vertentes, ubi temporibus belli victoria favet, in diverfas regioncs dilperguntur. Plcrumque fedem locant ad paludes, öc aquas, Pilcium capturam commodiiis, atquc facilius cxerccndi gratiá; tam levi autem materia 5c artificio habitationem extruunt, ut, quando ipfls libet öc Prxfedo eorum, illám dirucrc , aliőquc migrarc parati fint. Indc lit ut locus idem hodic refertus xdibus, eras folitarius coníjpiciatur. Immo plcriíquc eíFoíTa Terra, Domus eít, & latebrx cavernarura. Grxci ritűs eít ipíörum propria Religio ; illius nempe qui & in Mofcoviá viget Valacbi öc moribus & Linguá diftlrunt a Ralcianis, licet eamdem Grxdm Religioncm profiteantur, atque utantur ipforum iifdem lllyricis caraderibus. ii Danubii ripas accolcre incipiunt, qux hunt a Ramis Montis vEnii & Carpati, ncc amant vivere in planiticbus, prxtcrquam in duabus Provina'is Vallachii, 6c Moldavia. Rcvcra ab antiquis Roimanorum d'.fccndunt, fcque Romanos jadant, corruptoque nomine, Rtmiinefi, vocant; 6c Lingua ipforum, corrupta Latina, aut Itala IJngua eít. Montes colunt libenter ob inveteratum ufum, cum a Nationibus doininantibus Hungarix , 6c Tranlilvani.r intra montes rclegati jain fuennt; nec unquam indc prodirc.ncc fc alió confcrrc potuerint, prxtcrquam in duas didas Provincias. Calüda 6c lägax eorum indoles , ruíticis exercitiis dedita , őc prxcipue íludio propagandi armenta, ipfisque adelt quxdam modica urbanitas, 6c fubiűltica comitas, quá ab Hungaris 6c Rafcianis diíFcrunt lom. /. N