Leo Santifaller: Ergänzungsband 2/2. Festschrift zur Feier des 200 jährigen Bestandes des HHStA 2 Bände (1951)
V. Rechts-, Verfassungs- und Wirtschaftsgeschichte - 57. Johannes Baur (Brixen): Die Brixner Synode von 1318 in ihrer liturgiegeschichtlichen Bedeutung
Die Brixner Synode von 1318 in ihrer liturgiegeschichtlichen Bedeutung. 127 f. 9rCap. 6 Cap. 7 Cap. 8 Cap. 9 Cap. 10 Cap. 11 Cap. 12 In canone nullus sedeat nisi infirmans. Sanctum erisma cautissime reservetur et in vase mundo, nec licet illud laicis tractare. Nullus clericus in uno altari duas Missas uno die celebrare presumat nisi necessitate funeris compellente; que si eveniat non sumat nisi sanguinem, ablucionem autem astanti porrigat. Firmiter inhibemus, ne mulieres apud altaria ministrare permittantur. Duo officia sub canone uno non dicantur. In qualibet ecclesia dicatur hec oracio: Deus, a quo sancta desideria, vel istam: A cunctis nos, Domine. Quilibet plebanus, cui facultas suppetit. Similiter quilibet sacerdos coadiuvantem habeat scolarem vel sacerdotem. Similiter quilibet vicarius habeat scolarem. Advene et incogniti ad officiandas ecclesias non colligantur nisi auctoritate Episcopi vel archidyaconi. Nam eorum formate x) sepe sunt false. Apostate non recipiantur. Pro sepultura, benediccione et aliis sacramentis nichil expacto petatur. Pueri, idiote, claustrales ecclesiis non preficiantur. Sacerdos qui sciens se suspensum aut excommunicatum celebrare presumpserit, perpetuo condempnetur. Quolibet die festo quilibet celebraturus Missam excommunicatis per terrorem divini et eterni iudicis comminetur, ne se divinis in misceant nec eis presentibus scienter Missam celebret. Nullus sacerdos nulli excommunicato, quem absolvere non potest, introitum ecclesie concedat aut communionem dare non potest. Qui incendarios scienter sepeliverint, usque ad condignam satisfaccionem ab officio suspendantur. Commutaciones et concambia ecclesiarum et prebendarum, nisi nostra fiant auctoritate, firmiter prohibemus. Nullus, qui legittimus pastor est in una ecclesia, vicarium habeat in alia. Nullus, nisi in sacris ordinibus sit constitutus, ad curam animarum admittantur (sic!), nisi in brevi possit promoveri et se si ingesserit menciens se habere sacros ordines, percepto careat beneficio et de cetero ne ad idem nec ad aliud beneficium admittatur. Clericos in ecclesiis suis residere precipimus. Qui autem residere non possunt, vicarios quos habent vel assumere volunt, Episcopo vel archidyacono presentent et de sua consciencia instituantur sive // perpetualiter sive temporaliter et idem vicarii sine obediencia non maneant, sed sicut ceteri fratres ad conventum decanorum et archidyaconorum et synodum Episcopi vocentur et veniant. Idem statuimus de vicariis ecclesiarum, que pertinent ad monasteria vel ad alias domus religiosas. Item ex concilio lateranensi ad abolendam pessimam, que inolevit in plerisque ecclesiis, corruptelam, firmiter inhibemus, ne canonicorum filii, maxime spurii, canonici fiant in secularibus ecclesiis, in quibus instituti sunt patres eorum; et 2) fuerit contra presumptum, decernimus non valere: qui vero tales, ut dictum est3), canonicare presumpserit, a suis beneficiis, suspendantur, cum indecorum sit, ut in altaris officio illegitimus filius in publico patri ministret, in quo unigenitus Filius eterno Patri pro salute humani generis victimatur. q „formatae“ nomen genericum est et convenit omnibus fere epistolis ecclesiasticis maxime vero commendatitiis. . . Du Cange, Glossarium mediae et infimae latinitatis. Venetiis 1736, III, 600. 2) et si fuerit: Lateran. IV., c. 31 (Mansi, a. a. O., XXII, 1019). 3) (ut dictum est): Lateran. IV., c. 31 (Mansi, a. a. O., XXII, 1019).